ΚΛΕΙΣΙΜΟ
Loading...
 

ΜΜΕ ή ΜΜΕ

Του Νίκου Κατσουρίδη

Του Νίκου Κατσουρίδη

twitter

Οι φορείς της πληροφόρησης και της ενημέρωσης, δηλαδή τα έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα, μεταφοράς ειδήσεων και πληροφοριών υπήρξαν ανέκαθεν και μέσα σχεδιασμού.

Αυτή η σχέση ενημέρωση-πληροφόρηση από τη μία και σχολιασμός-τοποθέτηση από την άλλη, πέρασαν μέσα στις δεκαετίες του σύγχρονου κόσμου από διάφορες φάσεις. Όπως από διάφορες φάσεις πέρασαν και οι σχέσεις ιδιόκτητη - λειτουργού και μονόπλευρη - πολύπλευρη παράθεση πληροφοριών, ειδήσεων και σχολίων. Όλα αυτά τα μέσα κωδικοποιημένα αναφέρονται ως ΜΜΕ.

Άλλοι μεταφράζουν τα τρία γράμματα ως Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και άλλοι ως Μέσα Μαζικής Επικοινωνίας. Οι πρώτοι προφανώς θεωρούν ότι τα μέσα αυτά οφείλουν κατά κύριο λόγο να ενημερώνουν, να πληροφορούν και οι δεύτεροι ότι πρέπει να ενημερώνουν μεν αλλά και να σχολιάζουν δε. Να παίρνουν θέση με άλλα λόγια. Επικοινωνία βέβαια σημαίνει αμφίδρομη σχέση και όχι μονόδρομη.

Δηλαδή να σχολιάζει το μέσον αλλά να σχολιάζουν και οι αναγνώστες, ακροατές, τηλεθεατές και βέβαια οι σχολιαζόμενοι. Με το πέρασμα του χρόνου αυτοί οι συσχετισμοί αποβαίνουν σιγά-σιγά σε βάρος των ατόμων και υπέρ των Μέσων. Στις ΗΠΑ π.χ. τα ισχυρότατα τηλεοπτικά μέσα έχουν μετατραπεί σιγά-σιγά σε οιονεί κόμματα. Εννοώ με συγκεκριμένη πολιτική θέση εφ’ όλης της ύλης, με επιλογές εξυπηρέτησης συγκεκριμένων συμφερόντων και προώθησής τους. Είναι χαρακτηριστικός ο ανηλεής πόλεμος της συντριπτικής πλειοψηφίας των αμερικανικών ΜΜΕ εναντίον του Προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.

Ανεξαρτήτως άποψης για τις πολιτικές και τις συμπεριφορές του Προέδρου Τραμπ η ταύτιση της μεγάλης πλειοψηφίας των ΜΜΕ με τις θέσεις των Δημοκρατικών και στρατευμένη πολεμική εναντίον του Προέδρου των ΗΠΑ δεν συνάδει με τα όσα διδάσκονται στα πανεπιστήμια για τον ρόλο των ΜΜΕ, την πολυφωνία και ανεξαρτησία τους κ.ο.κ.

Παρόμοια φαινόμενα και στην Ευρώπη με αποκορύφωμα τον μπερλουσκονισμό στην Ιταλία. Αλλά κατά καιρούς έντονα όμοια φαινόμενα ζήσαμε και στην Ελλάδα, όπως βέβαια και στο σπίτι μας, στην Κύπρο. Με το πέρασμα των χρόνων και εδώ παρατηρείται σταδιακή μετατροπή της πλειονότητας των ΜΜΕ σε οιονεί κόμματα. Δηλαδή, στράτευσης γύρω από μια συγκεκριμένη αντίληψη στα διάφορα σοβαρά εθνικά θέματα, αλλά όλο και πιο συχνά και σε θέματα επικαιρότητας και προπαγάνδιση αυτής της αντίληψης. Δεν είναι βέβαια κατ’ ανάγκη κακό ή θέση. Το αντίθετο μάλιστα. Το κακό συνίσταται στο ότι η στράτευση οδηγεί σε δύο μέτρα και δύο σταθμά και μονόπλευρες συστηματικές τοποθετήσεις.

Συνεπακόλουθα έχουμε περιορισμό της πολυφωνικότητας σε δύο μέτωπα. Το ένα είναι η σταθεροποίηση αν όχι μονιμοποίηση των ιδίων αρθρογράφων, σχολιαστών και καλεσμένων και το άλλο και ουσιαστικότερο, το γεγονός ότι και αν υπάρχει πολυπρόσωπη εκπροσώπηση στους πιο πάνω, είναι μονοσήμαντη η αντίληψη. Δηλαδή μπορεί να παρελαύνουν πολλά άτομα μεν, της ίδιας άποψης δε. Επιπρόσθετα στα ηλεκτρονικά ΜΜΕ, που επεκτάθηκαν τώρα και στα διαδικτυακά, παρατηρείται όλο και πιο συχνά το εξής φαινόμενο. Οι πάλαι ποτέ συντονιστές εκπομπών και προγραμμάτων να μετατρέπονται σε συζητητές με άποψη πιο έντονη από τους καλεσμένους και ενίοτε να χρησιμοποιούν και περισσότερο χρόνο από τους ίδιους τους καλεσμένους τους.

Στην Κύπρο υπάρχει μια αυστηρή και επαρκώς καλή νομοθεσία για τη Ραδιοτηλεόραση. Δεν υπάρχει το ίδιο ολοκληρωμένη για τα υπόλοιπα ΜΜΕ. Παρ’ όλη την ύπαρξη αυτής της νομοθεσίας το κεφάλαιο πολυφωνικότητα, όπως και άλλα, δεν εφαρμόζονται ως τα πλαίσια της νομοθεσίας απαιτούν αλλά ούτε και τα πλαίσια της κοινής λογικής.

Για παράδειγμα λειτουργεί σε αρκετά μεγάλο βαθμό το φαινόμενο της λογοκρισίας. Είτε αυτή επιβάλλεται άνωθεν, είτε χειρότερα εφαρμόζεται εθελοντικά και αυτοβούλως για να μην κακοφανιστούν ο άλφα ή ο βήτα. Όπως δεν καλύπτεται η ισότιμη και όχι ίση προβολή απόψεων. Η βασική προσπάθεια των ΜΜΕ είναι να μπορούν να παρουσιαστούν ότι καλύπτουν ισότιμα τα κόμματα και τα οργανωμένα σύνολα κατά περίπτωση αλλά όχι τις απόψεις. Πιστεύω ότι αυτό το φαινόμενο είναι ένας από τους λόγους, δεν λέω ο κύριος, που απομακρύνεται ο κόσμος από αυτά, που μειώνονται ακροαματικότητες, τηλεθεάσεις και πωλήσεις.

Ιδιαίτερα ελλιπής και μονόπλευρη είναι η ενημέρωση, πληροφόρηση και σχολιασμός για τα διεθνή θέματα. Εδώ επικρατεί κατά κανόνα ότι η μονόπλευρη άποψη δύο – τριών διεθνών πρακτορείων χωρίς σχεδόν ποτέ και κυρίως έγκαιρα, να έχουμε και την αντίθετη άποψη. Κλασικό παράδειγμα ο τρόπος που επικοινωνιακά προετοιμάστηκε και παρουσιάστηκε η αραβική άνοιξη που κατέληξε σε θανατηφόρα χειμωνιά, και γέννησε πολλαπλά προβλήματα, μεταξύ άλλων του προσφυγικού.

Υπάρχουν βέβαια και ΜΜΕ που καθημερινά προσπαθούν να τηρούν τα ορθά πλαίσια. Και αντικειμενικά μιλώντας στην Κύπρο βρισκόμαστε σε πολύ καλύτερη θέση από πολλές χώρες και της Ευρώπης και της Αμερικής και άλλες. Σε μια πατρίδα όμως που βρίσκεται υπό κατοχή και βιώνει τα αποτελέσματα της οικονομικής κρίσης χρειάζεται και σ’ αυτό το τομέα ακόμα μεγαλύτερη προσπάθεια.

Ο κ. Νίκος Κατσουρίδης είναι πρώην βουλευτής ΑΚΕΛ.

Διαβάζονται σήμερα

Άλλα άρθρα συγγραφέα

Του Νίκου Κατσουρίδη

Σχόλια αναγνωστών

Άννα Κουκκίδου-Προκοπίου: O Νικόλας είναι πολιτικός της νέας γενιάς

«Ε όχι και εκφράζει κοινωνική πλειοψηφία ο Παπαδόπουλος. Τα τζάκια ναι , μπορεί να τα ενώνει, όχι όμως ...»
Leo  |  00:46

Με στρατηγική Νικόλα απαντά τώρα ο Καρογιάν

«Οποιος διαφωνει με το κομμα του ανεξαρτητοποιειται ωσπου να αποφασισει σε ποιο αλλο κομμα να ενταχθει ...»
Στελιος Χριστοδουλιδης  |  10:28

Ο νέος Αστερίξ ταξιδεύει στην Ιταλία

«Δυστυχώς όχι ακόμα.»
Μαρίνα Δουκανάρη  |  15:51

Ο νέος Αστερίξ ταξιδεύει στην Ιταλία

«Υπάρχει ενημέρωση για έκδοση του συγκεκριμένου στα Ελληνικά; »
Πολύκαρπος Σταύρου  |  11:25

Νίκος Κατσουρίδης: Τελευταία Ενημέρωση