Μία από τις πλέον εμβληματικές μορφές της ακαδημαϊκής και δημόσιας ζωής, ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς, έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 89 ετών.
Κοινωνιολόγος, πανεπιστημιακός και πολιτικός, άφησε ισχυρό αποτύπωμα στον δημόσιο διάλογο και στην πνευματική ζωή της χώρας, μέσα από το επιστημονικό του έργο και τη μακρά παρουσία του στα κοινά.
Το τελευταίο «αντίο» έχει προγραμματιστεί για αύριο, Τετάρτη, στην Ριτσώνα.
«Είμαι ερασιτέχνης της γνώσης», έλεγε χαμογελώντας ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς, συνταιριάζοντας τα πολλά, αλλά συγγενή, πεδία στα οποία έχει εντρυφήσει και διακριθεί σε συνέντευξή του στην Μαρία Κατσουνάκη τον Φεβρουάριο του 2020.
Κατέθεσε τις απόψεις του για την Ελληνική Επανάσταση και τη θέση της στην ευρωπαϊκή ιστορία, για την κοινωνική δικαιοσύνη και τις ανισότητες, για την έννοια της Αριστεράς στη σύγχρονη εποχή, αλλά και για τις πολιτικές, κοινωνικές και ηθικές προκλήσεις του σύγχρονου κόσμου.
Για τον ίδιο, το 1821 δεν αποτελούσε μόνο την αφετηρία του ελληνικού κράτους, αλλά μια βαθιά τομή που συνέδεσε την Ελλάδα με τις ιδέες και τις πολιτικές διεργασίες της Ευρώπης. Υπογράμμιζε, ωστόσο, ότι δεν υπάρχουν «κανονικές χώρες», χαρακτηρίζοντας την κανονικότητα έναν μύθο που κατασκευάζουν οι εκάστοτε κυρίαρχες δυνάμεις.
Ιδιαίτερα προβληματισμένος εμφανιζόταν για την πορεία των σύγχρονων κοινωνιών. Τόνιζε ότι η τεχνολογική και οικονομική ανάπτυξη δεν αποτελεί κατ’ ανάγκην πρόοδο, παρατηρώντας την επιστροφή του ανορθολογισμού, του εξουσιαστικού κυνισμού και των κοινωνικών ανισοτήτων.
Αν και δήλωνε ότι θεωρούσε ανέκαθεν τον εαυτό του αριστερό, αναγνώριζε πως οι παλαιοί πολιτικοί διαχωρισμοί είχαν γίνει πλέον δυσδιάκριτοι. Για εκείνον, η βασική διαχωριστική γραμμή παρέμενε εκείνη ανάμεσα στην κοινωνική δικαιοσύνη και την αδικία, σε έναν κόσμο όπου «οι πλούσιοι γίνονται πλουσιότεροι και οι φτωχοί φτωχότεροι».
Η διαδρομή του
Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1937. Ηταν εγγονός του Κωνσταντίνου Τσουκαλά, καθηγητή του Ποινικού Δικαίου της Νομικής Σχολής Αθηνών και γιος του Αγγελου Τσουκαλά, δικηγόρου και πολιτικού ο οποίος διατέλεσε βουλευτής Αθηνών με το Κόμμα Φιλελευθέρων, δήμαρχος Αθηναίων με την υποστήριξη της Αριστεράς (ΕΔΑ), αλλά και υπουργός Δικαιοσύνης από το 1970 έως το 1973, επί χούντας.
