Η Βόρεια Κορέα, ένα από τα πιο απομονωμένα και αυταρχικά ολοκληρωτικά καθεστώτα στον κόσμο, παρουσιάζει τα τελευταία χρόνια αξιοσημείωτη ανάκαμψη που μοιάζει να αψηφά την οικονομική λογική. Παρά τις διεθνείς κυρώσεις και τη συνεχιζόμενη πυρηνική αντιπαράθεση με τη Δύση, η οικονομία της ακμάζει, χάρη στις πωλήσεις όπλων, τη χρηματοδότηση από την Κίνα, αλλά και την ικανότητά της να παρακάμπτει το διεθνές εμπάργκο για να εισάγει ενέργεια, εξαρτήματα και υλικά.
Πριν από μόλις πέντε χρόνια, ήταν μια χώρα σε αδιέξοδο. Ο αποκλεισμός των συνόρων της λόγω πανδημίας είχε «γονατίσει» το εμπόριο με την Κίνα, οι ελλείψεις σε βασικά αγαθά και ενέργεια ήταν δραματικές, και ο ηγέτης της Κιμ Γιονγκ Ουν με δάκρυα στα μάτια είχε προχωρήσει σε μια σπάνια δημόσια παραδοχή αποτυχίας της οικονομικής του πολιτικής. Η δραματική απώλεια βάρους του θεωρήθηκε ένδειξη των δύσκολων στιγμών της χώρας.
Σήμερα, η πραγματικότητα στους δρόμους της Πιονγιάνγκ μοιάζει βγαλμένη από ένα παράλληλο σύμπαν, όπως αποκαλύπτουν στη Wall Street Journal οι ελάχιστοι δυτικοί επισκέπτες που επισκέπτονται τη χώρα.
Στους δρόμους της Πιονγιάνγκ κυκλοφορούν κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα και άλλα πολυτελή αυτοκίνητα. Οι ντόπιοι χρησιμοποιούν πλέον smartphones και ειδικές εφαρμογές, όπως η «Samhung», για να καλέσουν ταξί ή να πληρώσουν στα εστιατόρια, στα ράφια των πολυκαταστημάτων υπάρχουν καλλυντικά με το λογότυπο της Chanel και γυαλιά ηλίου Ray-Ban, ενώ τα εστιατόρια σερβίρουν πίτσα ψημένη σε ξυλόφουρνο και φτερούγες κοτόπουλου. Πίσω από αυτή την οικονομική άνθηση βρίσκεται κατά κύριο λόγο η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία το 2022 που αποτέλεσε το σημείο καμπής. Η Πιονγιάνγκ μετατράπηκε σε βασικό προμηθευτή πυρομαχικών της Μόσχας, μια δραστηριότητα που της απέφερε πάνω από 10 δισ. δολάρια μέσα σε ενάμισι έτος. Παράλληλα, η αποστολή περισσότερων από 15.000 Βορειοκορεατών στρατιωτών στην πρώτη γραμμή του μετώπου εξασφάλισε στο καθεστώς εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια, αλλά κυρίως πρόσβαση σε κρίσιμη ρωσική στρατιωτική τεχνολογία και ενέργεια. Αυτή η συμμαχία, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι το εμπόριο με την Κίνα άγγιξε πρόσφατα υψηλό οκταετίας, έχει καταστήσει το καθεστώς του Κιμ πιο πλούσιο από ποτέ.
Ο Κιμ Γιονγκ Ουν έχει ξεκινήσει παράλληλα μια γιγαντιαία κατασκευαστική εκστρατεία. Μόνο το περασμένο έτος, η Πιονγιάνγκ απέκτησε 10.000 νέες κατοικίες, αριθμός που ξεπερνάει την οικιστική δραστηριότητα μεγαλουπόλεων όπως το Λος Αντζελες, ενώ ολοκληρώθηκαν μεγάλα έργα που παρέμεναν στάσιμα για χρόνια, όπως ένα συγκρότημα θερμοκηπίων μεγαλύτερο από το Σέντραλ Παρκ της Νέας Υόρκης και νέα παραθαλάσσια θέρετρα.
Μέσω της πρωτοβουλίας «20×10» μάλιστα, 20 νέα εργοστάσια σε 20 πόλεις και κομητείες ετησίως για τα επόμενα 10 χρόνια, το καθεστώς επιχειρεί να μεταφέρει μέρος αυτής της ανάπτυξης και στην επαρχία, ιδρύοντας κρατικά εργοστάσια και καταστήματα. Η οικονομία της Βόρειας Κορέας αναπτύχθηκε κατά 3,7% το 2024, ο ταχύτερος ρυθμός των τελευταίων οκτώ ετών, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία της κεντρικής τράπεζας της Νότιας Κορέας. Νοτιοκορεατικά think tanks εκτιμούν ότι η ανάπτυξη συνεχίστηκε. Η οικονομία της Βόρειας Κορέας είναι ισχυρότερη από τότε που ο Κιμ ανέλαβε την εξουσία πριν από σχεδόν 15 χρόνια και πιθανότατα ξεπερνάει οποιοδήποτε σημείο κατά τη διάρκεια της θητείας του πατέρα του, Κιμ Γιονγκ Ιλ, ο οποίος κυβέρνησε από το 1994 μέχρι τον θάνατό του το 2011, σημειώνει ο Στέφαν Χάγκαρντ, του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας στο Σαν Ντιέγκο, ερευνητής της οικονομίας της Βόρειας Κορέας εδώ και δεκαετίες. «Αυτό είναι ένα απίστευτο επίτευγμα για μια χώρα τόσο φτωχή», λέει.
Φυσικά, αυτή η λάμψη έχει τη σκοτεινή της πλευρά. Η Βόρεια Κορέα παραμένει ένα από τα πιο καταπιεστικά καθεστώτα στον κόσμο, ενώ μακριά από την πρωτεύουσα, οι μισοί σχεδόν από τους 26 εκατ. κατοίκους της υποσιτίζονται, σύμφωνα με έκθεση του ΟΗΕ. Το ετήσιο ΑΕΠ της είναι λιγότερο από το 1% του συνόλου των ΗΠΑ, ενώ η χώρα είναι ένας από τους χειρότερους παραβάτες των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στον κόσμο. Αυτό δεν εμπόδισε περισσότερες από 290 εταιρείες από τη Ρωσία, την Κίνα, τη Μογγολία, την Ελβετία και την Ταϊλάνδη μεταξύ άλλων, να δώσουν πρόσφατα το «παρών» στην πρώτη πλήρους κλίμακας Διεθνή Εμπορική Εκθεση μετά την πανδημία. Μια βορειοκορεατική εταιρεία ηλεκτρονικών ειδών παρουσίασε «έξυπνες τηλεοράσεις» που επέτρεπαν στους τηλεθεατές να αγοράζουν αγαθά, ενώ εκτέθηκαν δεκάδες smartphones, μερικά από τα οποία κοστίζουν πάνω από 500 δολάρια. «Ακούμε τα αιτήματα του λαού για να προωθήσουμε περαιτέρω τα εγχώρια ηλεκτρονικά μας προϊόντα», δήλωσε μια πωλήτρια στον κρατικό ραδιοτηλεοπτικό φορέα της Βόρειας Κορέας.
