Πληροφορίες για νέο σχέδιο επίλυσης του Κυπριακού, το οποίο φέρεται να επεξεργάζεται η προσωπική απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, δημοσιεύει η βρετανική εφημερίδα Independent. Δεν πρόκειται για επίσημη πρόταση του ΟΗΕ, αλλά για ιδέες που αποσκοπούν στη γεφύρωση των διαφορών μεταξύ των δύο πλευρών, σημειώνει το δημοσίευμα.

Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία δύο συνιστώντων κρατών με πολιτική ισότητα και σημαντικό περιορισμό των κοινών αρμοδιοτήτων. Η καθημερινή διακυβέρνηση θα ασκείται κυρίως από τα δύο συνιστώντα κράτη, ενώ μια μικρή κεντρική δομή θα διαχειρίζεται τις αρμοδιότητες που δεν μπορούν να ασκούνται χωριστά.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα για τις κοινές αρμοδιότητες μεταξύ άλλων προτείνεται:

Εναλλασσόμενο προεδρικό συμβούλιο με επικεφαλής τους δύο ηγέτες, με αναλογία 2:1 ή 3:1 υπέρ της ελληνοκυπριακής πλευράς.

Ένα ανώτατο συμβούλιο αποτελούμενο από Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους βουλευτές αντί ενός άμεσα εκλεγμένου ομοσπονδιακού κοινοβουλίου.

Κοινό υπουργικό συμβούλιο με περίπου πέντε ή έξι υπουργεία, όπως Εξωτερικών, Άμυνας, Εσωτερικών/Ιθαγένειας, Οικονομικών και Ευρωπαϊκών Υποθέσεων.

Προτείνεται επίσης να υπάρχει τουλάχιστον μία αποφασιστικής σημασίας ψήφος Τουρκοκύπριου υπουργού στο Υπουργικό Συμβούλιο, ως εγγύηση της πραγματικής πολιτικής ισότητας, αν και το σημείο αυτό ενδέχεται να αποτελέσει βασικό σημείο τριβής στις διαπραγματεύσεις.

Η εφημερίδα Independent τονίζει επίσης πως η Κυπριακή Δημοκρατία επιδιώκει την αποχώρηση των τουρκικών στρατευμάτων από το νησί, τα οποία χαρακτηρίζει κατοχικό στρατό, ενώ η τουρκοκυπριακή πλευρά επιμένει ότι η παρουσία τους είναι απαραίτητη για την ασφάλεια των Τουρκοκυπρίων.

Όσον αφορά το σύστημα των εγγυήσεων του 1960, το δημοσίευμα αναφέρει ότι εξετάζεται η αντικατάσταση του ρόλου του Ηνωμένου Βασιλείου, της Ελλάδας και της Τουρκίας από έναν μηχανισμό υπό το ΝΑΤΟ, που θα μπορούσε να περιλαμβάνει μικρή πολυεθνική στρατιωτική παρουσία στο νησί.

Τα Ηνωμένα Έθνη φέρονται επίσης να εξετάζουν μεταβατική περίοδο δύο ή τριών ετών, με αρχική επιστροφή εδαφών, ξεκινώντας από το Βαρώσι, και σταδιακή εφαρμογή των «τριών σημείων» που ζητάει η τουρκοκυπριακή πλευρά: απευθείας εμπόριο, απευθείας πτήσεις και απευθείας επαφές, καθώς και χαλάρωση των τουρκικών περιορισμών και πρόσβαση των κυπριακών πλοίων σε τουρκικά λιμάνια.

Παράλληλα, εκφράζεται η ελπίδα ότι θα υπάρξει πρόοδος στην εκμετάλλευση των κοιτασμάτων φυσικού αερίου, ενώ η επίλυση του Κυπριακού θα μπορούσε να συνδεθεί με την ευρύτερη ευρωπαϊκή ατζέντα για τις σχέσεις ΕΕ - Τουρκίας και ειδικότερα με την αναβάθμιση της τελωνειακής ένωσης, ως μέρος ενός συνολικού πακέτου συμφωνίας.

Το δημοσίευμα επικαλούμενο πληροφορίες υποστηρίζει πως ο Τουφάν Ερχιουρμάν εμφανίζεται περισσότερο διατεθειμένος να διαπραγματευθεί ένα τέτοιο σχέδιο, ενώ η ο Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης εμφανίζεται πιο επιφυλακτικός.

Ο αναπληρωτής ύπατος αρμοστής της Κυπριακής Δημοκρατίας στο Λονδίνο, Σπύρος Μιλτιάδης, δήλωσε στην εφημερίδα πως: «Από όσο γνωρίζω, δεν υπάρχει καμία επίσημη πρόταση των Ηνωμένων Εθνών στην οποία να έχει κληθεί οποιαδήποτε πλευρά να απαντήσει. Οι ιδέες που κυκλοφορούν φαίνεται να είναι περισσότερο υποθετικές παρά να συνιστούν συγκεκριμένη πρόταση ή σχέδιο. Οποιαδήποτε ουσιαστική πρόοδος θα πρέπει να προκύψει μέσα από την καθιερωμένη διαδικασία υπό την αιγίδα του ΟΗΕ και στο πλαίσιο των συμφωνημένων παραμέτρων των Ηνωμένων Εθνών».

Αξίζει τέλος να σημειωθεί πως και η Προσωπική Απεσταλμένη του Γενικού Γραμματέα ΟΗΕ την 1η Ιουλίου αναφερόμενη σε άλλα σχετικά δημοσιεύματα είχε πει πως «δεν υπάρχει ούτε μία γραπτή λέξη που να προέρχεται από εμένα», τα χαρακτήρισε μάλιστα «προϊόν φημών και λανθασμένων αντιλήψεων». Παράλληλα ξεκαθάρισε πως εστιάζει την προσοχή της στο να ακούει τις θέσεις των δύο πλευρών και να αναζητεί επιλογές ώστε να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων.