Η αμερικανική κυβέρνηση εκτιμά ότι βρίσκεται κοντά σε συμφωνία με το Ιράν για την υπογραφή ενός μνημονίου κατανόησης «μιας σελιδας» με στόχο τον τερματισμό του πολέμου και τη διαμόρφωση πλαισίου για πιο λεπτομερείς διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης, σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios που επικαλείται Αμερικανούς αξιωματούχους και πηγές με γνώση των συνομιλιών.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ του αμερικανικού ειδησεογραφικού ιστότοπου, η Ουάσιγκτον αναμένει απαντήσεις από την Τεχεράνη μέσα στις επόμενες 48 ώρες για βασικά σημεία της πρότασης, αν και δεν έχει υπάρξει ακόμη οριστική συμφωνία. Παράγοντες που εμπλέκονται στις συνομιλίες εκτιμούν ότι πρόκειται για τη μεγαλύτερη πρόοδο από την έναρξη της σύγκρουσης.

Οι απεσταλμένοι του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ βρίσκονται, βάσει των πληροφοριών, σε διαπραγματεύσεις με Ιρανούς αξιωματούχους — άμεσα και μέσω διαμεσολαβητών — για το μονοσέλιδο μνημόνιο κατανόησης (MOU) 14 σημείων.

Σύμφωνα με δύο πηγές, ο επόμενος γύρος διαπραγματεύσεων ενδέχεται να διεξαχθεί είτε στο Ισλαμαμπάντ είτε στη Γενεύη.

Βασικοί όροι

Μεταξύ των βασικών όρων του σχεδίου φέρεται να περιλαμβάνονται:

- δέσμευση του Ιράν για προσωρινή παύση του εμπλουτισμού ουρανίου
- άρση αμερικανικών κυρώσεων
- αποδέσμευση δισεκατομμυρίων δολαρίων σε παγωμένα ιρανικά κεφάλαια
- χαλάρωση περιορισμών στη ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ.

Το Axios αναφέρει ότι η συμφωνία θα αποτελούσε αρχικό πλαίσιο για ευρύτερη διαπραγμάτευση σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Σχετικά με τις διαπραγματεύσεις για τη διάρκεια της αναστολής εμπλουτισμού ουρανίου, τρεις πηγές ανέρεραν ότι θα είναι για τουλάχιστον 12 χρόνια, ενώ μία την τοποθετεί πιθανότατα στα 15.

Το Ιράν έχει προτείνει πενταετή αναστολή, ενώ οι ΗΠΑ ζητούν περίοδο 20 ετών.

Οι ΗΠΑ επιδιώκουν επίσης την ενσωμάτωση ρήτρας σύμφωνα με την οποία οποιαδήποτε παραβίαση από την Τεχεράνη θα οδηγεί σε παράταση της αναστολής. Μετά τη λήξη της, το Ιράν θα μπορεί να εμπλουτίζει ουράνιο σε ποσοστό έως 3,67%.

Στο πλαίσιο του μνημονίου, το Ιράν θα δεσμευτεί ακόμη να μην επιδιώξει ποτέ την απόκτηση πυρηνικού όπλου ούτε σχετικές δραστηριότητες, ενώ εξετάζεται και πρόβλεψη που θα απαγορεύει τη λειτουργία υπόγειων πυρηνικών εγκαταστάσεων.

Παράλληλα, η Τεχεράνη θα αποδεχθεί ενισχυμένο καθεστώς επιθεωρήσεων, συμπεριλαμβανομένων αιφνιδιαστικών ελέγχων από επιθεωρητές του ΟΗΕ.

Το Ιράν ενδέχεται επίσης να συμφωνήσει στην απομάκρυνση αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου από τη χώρα — βασικό αίτημα των ΗΠΑ — με μία από τις υπό εξέταση επιλογές να είναι η μεταφορά τους στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Αβεβαιότητα στην Ουάσιγκτον

Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκ Ρούμπιο, δήλωσε χθες, Τρίτη, ότι μία συμφωνία με το Ιράν δεν είναι απαραίτητο να ολοκληρωθεί άμεσα.

«Δεν χρειάζεται να έχουμε την τελική συμφωνία γραπτή σε μία ημέρα», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η διαδικασία είναι «εξαιρετικά περίπλοκη και τεχνική».

Ο ίδιος τόνισε ότι απαιτείται διπλωματική λύση με σαφήνεια ως προς τα ζητήματα που είναι διατεθειμένη να διαπραγματευτεί η Τεχεράνη και το εύρος των παραχωρήσεων που είναι έτοιμη να κάνει από την αρχή.

Ωστόσο, ο Ρούμπιο εμφανίστηκε επιφυλακτικός για τις προθέσεις της ιρανικής ηγεσίας, χαρακτηρίζοντας κάποιους από τους κορυφαίους αξιωματούχους της «παράλογους» και δηλώνοντας ότι παραμένει αβέβαιο κατά πόσο θα επιτευχθεί τελικά συμφωνία.