Από μια κλωστή κρέμεται πλέον η προκαταρκτική ειρηνευτική συμφωνία την οποία υπέγραψαν οι πρόεδροι των ΗΠΑ και του Ιράν στις 17 Ιουνίου, καθώς οι εχθροπραξίες μεταξύ των δύο πλευρών συνεχίστηκαν χθες για τρίτη κατά σειρά ημέρα και σε διευρυμένη, σε σύγκριση με το προηγούμενο διήμερο, γεωγραφική κλίμακα. Η ατμόσφαιρα ήταν εκρηκτική κατά τον ενταφιασμό του Αλί Χαμενεΐ στη γενέτειρά του Μασχάντ, όπου κυριαρχούσε το σύνθημα «Σκοτώστε τον Τραμπ».

Το γενικό επιτελείο του ιρανικού στρατού ανακοίνωσε ότι εξαπέλυσε αντίποινα, για τις εκτεταμένες αμερικανικές επιθέσεις που είχαν προηγηθεί, εναντίον βάσεων των ΗΠΑ σε τέσσερις χώρες της Μέσης Ανατολής – Κουβέιτ, Μπαχρέιν, Κατάρ και Ιορδανία. Συγκεκριμένα ανέφερε ότι έπληξε συστήματα πυραύλων Patriot και drones στο Κουβέιτ, συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης με δορυφορικές κεραίες στο Κατάρ και αποθήκες καυσίμων του αμερικανικού στρατού στο Μπαχρέιν. Οι σειρήνες ήχησαν και στην Ιορδανία, η οποία ανακοίνωσε ότι οκτώ ιρανικοί πύραυλοι αναχαιστίστηκαν χωρίς να υπάρξουν θύματα.

Είχε προηγηθεί, τη νύχτα της Τετάρτης προς Πέμπτη, το πιο εκτεταμένο κύμα αμερικανικών βομβαρδισμών από την έναρξη της εκεχειρίας, στις 8 Απριλίου. Αν και ο κύριος όγκος των αμερικανικών πληγμάτων συγκεντρώθηκε στην περιοχή γύρω από τα Στενά του Ορμούζ, όπως είχε γίνει και την προηγούμενη ημέρα, αυτή τη φορά βομβαρδίστηκαν και ιρανικές υποδομές σε διαφορετικά σημεία της χώρας. Εκρήξεις ακούστηκαν κοντά στο ιρανικό πυρηνικό εργοστάσιο της Μπουσχέρ, με τις πρώτες πληροφορίες να μιλούν για πλήγμα στην περίμετρο του εργοστασίου.

Επιπλέον επλήγη η σιδηροδρομική γέφυρα Ακ Ταχέκ Χαν, στο βορειοανατολικό Ιράν, η οποία συνδέει την Τεχεράνη με τη Μασχάντ και διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στον εφοδιασμό της χώρας από την Κίνα, μέσω Τουρκμενιστάν και Καζακστάν. Τουλάχιστον 14 Ιρανοί, μεταξύ των οποίων 3 στρατιώτες των Φρουρών της Επανάστασης, σκοτώθηκαν στο διήμερο των βομβαρδισμών, ενώ οι τραυματίες ανέρχονταν σε 78.

Η διαπραγμάτευση

Με ανάρτησή του στη διαδικτυακή πλατφόρμα του Truth Social ο Ντόναλντ Τραμπ έγραψε ότι «σήμερα είναι ημέρα τιμωρίας για τα προηγούμενα πλήγματα του Ιράν εναντίον πλοίων» στα Στενά του Ορμούζ, προσθέτοντας ότι «αν ξανασυμβεί κάτι τέτοιο, θα υποστούν πολύ χειρότερα». Αφησε όμως ανοιχτό το ενδεχόμενο επιστροφής στο πεδίο των διαπραγματεύσεων, ισχυριζόμενος ότι οι Ιρανοί «θέλουν πάρα πολύ να πετύχουν συμφωνία», αν και κάτι τέτοιο δεν επιβεβαιωνόταν από την Τεχεράνη.

«Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν έχουν μάθει ακόμη ότι οι εκφοβιστικές ενέργειες και η διάρρηξη των δεσμεύσεων που έχουν αναλάβει δεν μένουν πλέον ατιμώρητες», δήλωσε με ανάρτησή του στο Χ ο επικεφαλής των Ιρανών διαπραγματευτών και πρόεδρος του ιρανικού κοινοβουλίου Μοχάμεντ Μπαγκέρ Καλιμπάφ, για να προσθέσει: «Τα Στενά του Ορμούζ θα ανοίξουν μόνο υπό το καθεστώς των ιρανικών διευθετήσεων, όχι με τις αμερικανικές απειλές».

Λίγες ώρες αργότερα ακολούθησε παρέμβαση των Φρουρών της Επανάστασης για το θέμα των Στενών, που έπαιξε τον ρόλο της θρυαλλίδας στον τελευταίο κύκλο της σύγκρουσης. Με ανακοίνωσή της η επίλεκτη στρατιωτική δύναμη του Ιράν τόνισε ότι «οι ξένοι δεν έχουν κανένα μερίδιο σε αυτή τη γη και κανένα ρόλο στον έλεγχο των Στενών του Ορμούζ», προειδοποιώντας ότι οι προσπάθειες των ΗΠΑ να καθιερώσουν θαλάσσιους διαδρόμους έξω από τον έλεγχο της Τεχεράνης «θα βρουν αποφασιστική απάντηση».

Σύμφωνα με ιρανικές πηγές, το τελευταίο εικοσιτετράωρο δεν πέρασε από τα Στενά κανένα μεγάλο πλοίο χωρίς την έγκριση του Ιράν, ενώ δεν υπήρξε περιστατικό όπου σκάφη του αμερικανικού Ναυτικού αποπειράθηκαν να συνοδεύσουν εμπορικά πλοία. Η ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών σχεδόν μηδενίστηκε λόγω των εχθροπραξιών, γεγονός που προκαλεί κραδασμούς στις διεθνείς αγορές.

Παρά την εξαιρετικά τεταμένη ατμόσφαιρα, ούτε η Ουάσιγκτον ούτε η Τεχεράνη κήρυξαν το τέλος της εκεχειρίας, αφήνοντας ανοιχτή την επιστροφή στις διαπραγματεύσεις. Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγκτσί είχε χθες τηλεφωνική επικοινωνία με τους ομολόγους του από την Τουρκία και το Ομάν, δύο χώρες που συμμετέχουν, μαζί με το Πακιστάν και το Κατάρ, στις προσπάθειες μεσολάβησης.

Η ταφή

Στη Μασχάντ, γενέτειρα του Αλί Χαμενεΐ και ιερή πόλη των σιιτών, ενταφιάστηκε η σορός του επί 37 χρόνια ανωτάτου ηγέτη της Ισλαμικής Δημοκρατίας, ο οποίος σκοτώθηκε από βομβαρδισμό των ΗΠΑ και του Ισραήλ την πρώτη ημέρα του πολέμου. Η ταφή καθυστέρησε πολλές ώρες λόγω της κοσμοσυρροής που καθιστούσε σχεδόν αδύνατη τη μετακίνηση του οχήματος με τη σορό του, ενώ στον ουρανό πετούσαν μαχητικά αεροσκάφη MiG-29 «για λόγους ασφαλείας», όπως ανακοινώθηκε.

Ενα τεράστιο πανό έξω από το μαυσωλείο του Ιμάμ Ρεζά, όπου έγινε η ταφή, έγραφε «Σκοτώστε τον Τραμπ», σύνθημα που κραύγαζαν και πολλοί από τους συγκεντρωμένους. Με αυτόν τον τρόπο έπεσε η αυλαία στην κηδεία του Αλί Χαμενεΐ που κράτησε έξι ημέρες, χωρίς να δώσει το «παρών» ούτε αυτή τη φορά ο γιος και διάδοχός του Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, γεγονός που μεγέθυνε τα ερωτήματα για την κατάσταση της υγείας του και την ικανότητά του να ηγείται σε αυτή την κρίσιμη για τη χώρα του καμπή.