ΚΥΠΕ
Στο 55% ανέρχεται η συμμόρφωση των δημόσιων υπηρεσιών με τις συστάσεις που περιλαμβάνονται στις εκθέσεις του Γραφείου της Επιτρόπου Διοικήσεως, ενώ το ποσοστό φθάνει στο 90% για ατομικά παράπονα, ανέφερε τη Δευτέρα η Επίτροπος Διοικήσεως και Προστασίας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Μαρία Στυλιανού-Λοττίδη, κατά τη συζήτηση του προϋπολογισμού του Γραφείου της για το 2027 στην Κοινοβουλευτική Επιτροπή Οικονομικών. Πρόσθεσε ότι τα παράπονα που υποβλήθηκαν το 2026 έχουν ήδη ξεπεράσει τις 3.000.
Παρουσιάζοντας τον προϋπολογισμό, η κ. Λοττίδη ανέφερε ότι είναι «πάρα πολύ μικρός» και καλύπτει κυρίως λειτουργικά έξοδα και μισθοδοσίες, την ώρα που οι αρμοδιότητες του Γραφείου αυξάνονται συνεχώς. Σημείωσε ότι για το 2027 έχουν εγκριθεί επτά νέες θέσεις, στις οποίες οφείλεται κυρίως η αύξηση του προϋπολογισμού κατά 6,59%, ενώ επεσήμανε ότι ο θεσμός δεν διαθέτει καν θέση διευθυντικής πυραμίδας.
Αναφέρθηκε σε δύο νέες αρμοδιότητες που ανατέθηκαν στο Γραφείο το 2026, τον ανεξάρτητο μηχανισμό αξιολόγησης της συμμόρφωσης συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης με τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της ΕΕ και τον Ανεξάρτητο Μηχανισμό Παρακολούθησης Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, που σχετίζεται με το νέο Σύμφωνο για τη Μετανάστευση και το Άσυλο.
Για τον δεύτερο μηχανισμό, ανέφερε ότι βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία πρόσληψης δύο λειτουργών μέσω αγοράς υπηρεσιών, μέχρι την πλήρωση των δύο μόνιμων θέσεων, εκτιμώντας ότι η διαδικασία θα ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος Δεκεμβρίου, ώστε να αρχίσουν επισκέψεις στα σύνορα.
Απαντώντας σε ερωτήσεις βουλευτών, η Επίτροπος ανέφερε ότι τα παράπονα, που για χρόνια κυμαίνονταν γύρω στις 2.800 ετησίως, έχουν ήδη ξεπεράσει τις 3.000 το 2026, ενώ περίπου 600 παράπονα κατά μέσο όρο ετησίως βρίσκονται εκτός αρμοδιότητας του Γραφείου.
Οι κοινωνικές παροχές συγκαταλέγονται σταθερά στις κυριότερες κατηγορίες, μαζί με ζητήματα αλλοδαπών και ασύλου, ενώ καταγράφονται επίσης παράπονα για ακίνητη ιδιοκτησία, εργασιακές σχέσεις, την Αστυνομία και θέματα ατόμων με αναπηρίες.
Όπως είπε, το Υφυπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο αριθμό παραπόνων που υποβάλλονται στο Γραφείο της τα τελευταία δύο χρόνια, διευκρινίζοντας ωστόσο ότι αυτό δεν σημαίνει πως φέρει μεγαλύτερη ευθύνη από άλλες υπηρεσίες.
Όπως εξήγησε, τα παράπονα αφορούν κυρίως επιδόματα και κοινωνικές παροχές, όπως το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα, τα επιδόματα τέκνου και μητρότητας και τις παροχές αναπηρίας. Πρόσθεσε ότι το Γραφείο έχει υποβάλει αρκετές εκθέσεις για τις καθυστερήσεις στην εξέταση σχετικών αιτημάτων.
Αναφορικά με τη συμμόρφωση στις συστάσεις του Γραφείου, εξήγησε ότι υπάρχει δυνατότητα αναζήτησης εξηγήσεων από τις υπηρεσίες που δεν συμμορφώνονται και, σε περίπτωση αδικαιολόγητης άρνησης, το ζήτημα μπορεί να προωθηθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο και στη Βουλή.
Για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρίες, σημείωσε ότι εξακολουθεί να υπάρχει «ένα κενό μεταξύ νομοθεσίας και εφαρμογής», ακόμη και σε ζητήματα προσβασιμότητας. Ανέφερε επίσης ότι το Υφυπουργείο Κοινωνικής Πρόνοιας και η Κυπριακή Συνομοσπονδία Οργανώσεων Αναπήρων (ΚΥΣΟΑ) θα προχωρήσουν σε χαρτογράφηση των ατόμων με αναπηρίες που διαμένουν σε στέγες ηλικιωμένων λόγω έλλειψης κατάλληλων εναλλακτικών δομών.
Σημείωσε ακόμη ότι η νέα νομοθεσία για τους φορείς ισότητας βρίσκεται υπό επεξεργασία και προβλέπει πρόσθετες αρμοδιότητες για το Γραφείο, χωρίς να τίθεται θέμα συνένωσης με τον θεσμό της Επιτρόπου Ισότητας. Είπε επίσης ότι η μείωση κονδυλίων για συνέδρια το 2027 οφείλεται στις αυξημένες δαπάνες του 2026 για τη συμπλήρωση 35 χρόνων λειτουργίας του θεσμού, ενώ για εκστρατείες διαφώτισης διατίθενται περίπου €10.000 ετησίως, ποσό που συχνά δεν επαρκεί.
Η Βουλευτής του ΔΗΣΥ Σάβια Ορφανίδου εξήρε το έργο της Επιτρόπου, παρά τους περιορισμένους πόρους, και διερωτήθηκε κατά πόσο οι συστάσεις του Γραφείου λαμβάνονται υπόψη από τα αρμόδια Υπουργεία και εάν η Βουλή θα μπορούσε να ενισχύσει νομοθετικά τον θεσμό. Ζήτησε επίσης την εκτίμησή της για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των διακρίσεων στην Κύπρο.
Ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ Γιώργος Κουκουμάς ζήτησε μετρήσιμα στοιχεία για τη συμμόρφωση των δημόσιων υπηρεσιών στις συστάσεις της Επιτρόπου, ενώ εισηγήθηκε τη συνέχιση και ενίσχυση των επισκέψεων σε κρατικές και ιδιωτικές στέγες ηλικιωμένων. Ρώτησε ακόμη για το στάδιο λειτουργίας του νέου μηχανισμού παρακολούθησης θεμελιωδών δικαιωμάτων στο πλαίσιο του ασύλου.
Η επίσης Βουλευτής του ΑΚΕΛ Αργεντούλα Ιωάννου έθεσε ερωτήματα για τη δημοσιοποίηση περιπτώσεων μη συμμόρφωσης, την κατηγοριοποίηση των παραπόνων και τη νομοθεσία για τους φορείς ισότητας, ζητώντας διευκρινίσεις για την ενίσχυση της στελέχωσης ενόψει πρόσθετων αρμοδιοτήτων.
Ο Βουλευτής του ΕΛΑΜ Ανδρέας Παπαχαραλάμπους ρώτησε κατά πόσο υπάρχουν Υπουργεία ή υπηρεσίες με επαναλαμβανόμενη προβληματική συμπεριφορά και εάν απαιτούνται νομοθετικά εργαλεία για ενίσχυση του θεσμού.
Έθεσε επίσης το ζήτημα της ισορροπίας μεταξύ προστασίας ανθρωπίνων δικαιωμάτων και δημόσιας ασφάλειας, με την Επίτροπο να απαντά ότι περιορισμοί δικαιωμάτων επιτρέπονται όταν προβλέπονται από τη νομοθεσία και είναι αναγκαίοι και αναλογικοί, επισημαίνοντας ότι «κανένα δικαίωμα δεν είναι απόλυτο, με εξαίρεση την απαγόρευση των βασανιστηρίων».
Ο Βουλευτής της Άμεσης Δημοκρατίας Γιάννης Λαούρης ζήτησε στοιχεία για τα εκκρεμή παράπονα του 2025 και τον χρόνο διερεύνησής τους, ενώ έθεσε ερωτήματα για τη μείωση των κονδυλίων για συνέδρια και σεμινάρια, τις εκστρατείες διαφώτισης και τις επτά πρόσθετες θέσεις.
Η επίσης Βουλευτής της Άμεσης Δημοκρατίας Νταϊάνα Κωνσταντινίδη ζήτησε διευκρινίσεις για την κατανομή της προβλεπόμενης αύξησης κατά 6,59% στον προϋπολογισμό του 2027, με την Επίτροπο να αναφέρει ότι αυτή αφορά κυρίως τις επτά νέες θέσεις που εγκρίθηκαν για το Γραφείο.




























