Τα πολιτιστικά δικαιώματα και η παράνομη διακίνηση πολιτιστικών αγαθών βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη της άτυπης συνάντησης των Υπουργών Πολιτισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης, την Τρίτη, στο Συνεδριακό Κέντρο Φιλοξενία, στη Λευκωσία.

Προσερχόμενη στο Συνεδριακό Κέντρο, η Υφυπουργός Πολιτισμού, Βασιλική Κασσιανίδου, δήλωσε ότι «για την Κυπριακή Προεδρία, η Κύπρος παραμένει στην καρδιά του ευρωπαϊκού εγχειρήματος. Είναι για το αίσθημα συνοχής, για το αίσθημα ενότητας, αλλά και για το αίσθημα ασφάλειας και δημοκρατικής ανθεκτικότητας», επεσήμανε.

«Η Κυπριακή Προεδρία έχει ήδη σημειώσει δύο μεγάλες επιτυχίες. Στη συνάντηση στις Βρυξέλλες, εγκρίναμε τη μερική γενική προσέγγιση για την Αγορά ΕΕ, το πρόγραμμα χρηματοδότησης για τον πολιτισμό και την κοινωνία των πολιτών, το οποίο θα διαρκέσει από το 2028 έως το 2034», σημείωσε η κ. Κασσιανίδου.

«Έχουμε καταλήξει σε συμφωνία για την κοινή διακήρυξη που ακολουθεί την πυξίδα του πολιτισμού. Αυτή η κοινή διακήρυξη περιγράφει τη στρατηγική για τον πολιτισμό για την Ευρώπη και θα υπογραφεί στο υψηλότερο επίπεδο από τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και τον Πρόεδρο (της Κύπρου) Χριστοδουλίδη εκ μέρους του Συμβουλίου», πρόσθεσε.

«Σήμερα εργαζόμαστε πάνω σε δύο πολύ σημαντικά ζητήματα. Το ένα είναι τα πολιτιστικά δικαιώματα, ειδικά στην εποχή της ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης. Τα πολιτιστικά δικαιώματα είναι ένα θέμα με το οποίο εργαστήκαμε ήδη στην Κυπριακή Προεδρία της MED-9 και παρακολουθούμε αυτή τη συζήτηση ειδικά για την Τεχνητή Νοημοσύνη και πώς αυτή επηρεάζει τα δικαιώματα των καλλιτεχνών», επεσήμανε η Υφυπουργός Πολιτισμού.

«Επιπλέον, θα εργαστούμε και θα συζητήσουμε ένα άλλο σημαντικό ζήτημα και αυτό είναι η καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης, ένα εξίσου σημαντικό ζήτημα για την Κύπρο, η οποία έχει πληγεί από λεηλασίες, ειδικά μετά την παράνομη εισβολή της Τουρκίας», σημείωσε.

Ο Γκλεν Μικάλεφ, Ευρωπαίος Επίτροπος για τη Διαγενεακή Δικαιοσύνη, τη Νεολαία, τον Πολιτισμό και τον Αθλητισμό, δήλωσε ότι το κοινό νήμα μεταξύ της παράνομης διακίνησης πολιτιστικής κληρονομιάς και πολιτιστικών αγαθών και της προστασίας των πολιτιστικών δικαιωμάτων στην ψηφιακή εποχή «είναι η αξία που αποδίδουμε στην πολιτιστική κληρονομιά, η οποία είναι η κοινή μας κληρονομιά, και η αξία της ανθρώπινης δημιουργικότητας».

Σημείωσε επίσης ότι οι συζητήσεις που λαμβάνουν χώρα στη συνάντηση φιλοξενούνται στην Κύπρο, «ένα μέρος όπου οι πολιτισμοί συναντώνται εδώ και χιλιάδες χρόνια και αυτό μας παρέχει το τέλειο σκηνικό για αυτές τις ανταλλαγές».

Η Νέλα Ριλ, Eυρωβουλευτής και πρόεδρος της Επιτροπής Πολιτισμού και Παιδείας, δήλωσε ότι «υπάρχουν πολλά που πρέπει να συζητήσουμε, όπως η Τεχνητή Νοημοσύνη, φυσικά, η πολιτιστική κληρονομιά, αλλά και η παράνομη διακίνηση. Αυτό έρχεται πολύ επίκαιρο, επειδή ως Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο βλέπουμε ότι η Τεχνητή Νοημοσύνη αποτελεί απειλή για όλα όσα δημιουργούν οι άνθρωποι».

«Σήμερα, οι άνθρωποι δεν μπορούν πλέον να διακρίνουν αν κάτι δημιουργείται από την Τεχνητή Νοημοσύνη ή από ανθρώπους. Πρέπει να προστατεύσουμε όλα όσα δημιουργούνται από ανθρώπους, αλλά ταυτόχρονα πρέπει να αγκαλιάσουμε την καινοτομία. Θέλουμε να έχουμε την Τεχνητή Νοημοσύνη εδώ, θέλουμε να την έχουμε ως εργαλείο στα χέρια των καλλιτεχνών, οπότε αυτή είναι η ισορροπία που χρειαζόμαστε στην πολιτιστική κληρονομιά», τόνισε.

Η κ. Ριλ δήλωσε ότι «δεν πρόκειται μόνο για θέμα πολιτιστικής πολιτικής, αλλά και για ζήτημα ασφάλειας και άμυνας, διότι αν σβήσεις την πολιτιστική κληρονομιά, αν αφαιρέσεις θέματα ή αντικείμενα, τότε σβήνεις μια ολόκληρη ταυτότητα». Συνέχισε λέγοντας ότι «μαζί πρέπει να λάβουμε από κοινού θέση ως Ευρωπαϊκή Ένωση για να καταβάλουμε πραγματική προσπάθεια και να μην αντιμετωπίζουμε τη δέουσα επιμέλεια απλώς ως μια άσκηση λογοκρισίας».

Η Λίνα Μενδώνη, Υπουργός Πολιτισμού της Ελλάδας, δήλωσε ότι «αυτούς τους μήνες της Κυπριακής Προεδρίας έγιναν πολύ σημαντικά βήματα για σοβαρά θέματα του πολιτισμού που απασχολούσαν και απασχολούν όλα τα κράτη μέλη».

Παράλληλα, επεσήμανε ότι «η Κύπρος κατάφερε να προχωρήσει σημαντικά το βασικό χρηματοδοτικό εργαλείο για τον πολιτισμό στην Ευρωπαϊκή Ένωση, το Agora». Η κ. Μενδώνη ευχαρίστησε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, Νίκο Χριστοδουλίδη και την Υφυπουργό Πολιτισμού «για τη θερμή φιλοξενία, κυρίως όμως για την πρόοδο που συντελέστηκε στον καθοριστικό για τα ευρωπαϊκά δεδομένα τομέα του πολιτισμού αυτό το εξάμηνο».

Από την πλευρά της, η Βάιντα Αλεκναβιτσίενε, Υπουργός Πολιτισμού της Λιθουανίας, ανέφερε ότι «και τα δύο θέματα συζήτησης σήμερα θίγουν ένα σημαντικό κοινό ερώτημα για όλους». «Έτσι οι νέες τεχνολογίες υποστηρίζουν τη δημιουργικότητα, την πολιτιστική ανθεκτικότητα και την προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς αντί να την αποδυναμώνουν», επεσήμανε.

«Η τεχνητή νοημοσύνη και οι ψηφιακές τεχνολογίες δημιουργούν σημαντικές ευκαιρίες, από την αύξηση της πρόσβασης στον πολιτισμό έως την ενίσχυση της παρακολούθησης και προστασίας της πολιτιστικής κληρονομιάς», πρόσθεσε. «Αυτά τα ερωτήματα εγείρουν επίσης άλλα σημαντικά ερωτήματα που σχετίζονται με τη διαφάνεια, τα καλλιτεχνικά δικαιώματα, τη δίκαιη αμοιβή και τη σημασία των μικρότερων γλωσσών και πολιτισμών στο ψηφιακό περιβάλλον», σημείωσε η κ. Αλεκναβιτσίενε.

«Γι' αυτό είναι απαραίτητο να διασφαλιστεί ότι οι καινοτομίες αναπτύσσονται σε ένα ισορροπημένο, αξιόπιστο και ανθρωποκεντρικό πλαίσιο. Η τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να υποστηρίξει και να ενισχύσει την ανθρώπινη δημιουργικότητα, αλλά δεν μπορεί να αντικαταστήσει την ανθρώπινη δημιουργία και φαντασία», τόνισε.

Ο Τσάρλι ΜακΚόναλογκ, Υπουργός Πολιτισμού, Επικοινωνιών και Αθλητισμού της Ιρλανδίας, δήλωσε ότι η Ιρλανδία ανυπομονεί να αναλάβει την επόμενη προεδρία, προσθέτοντας ότι «ιδιαίτερα καλή πρόοδος έχει σημειωθεί κατά το τελευταίο χρονικό διάστημα σε σχέση με τη συμφωνία του προϋπολογισμού του Agora για τον πολιτισμό, τα μέσα ενημέρωσης και την κοινωνία των πολιτών».

«Τώρα ανυπομονούμε να συνεργαστούμε με την Προεδρία στο πλαίσιο των τριμερών διαπραγματεύσεων για να προχωρήσουμε προς αυτή την κατεύθυνση», επεσήμανε.

«Κατά τη διάρκεια των έξι μηνών της προεδρίας μας, ανυπομονούμε επίσης να συμφωνήσουμε σε ένα σχέδιο εργασίας για τον πολιτισμό της ΕΕ, το οποίο θα είναι ιδιαίτερα σημαντικό», σημείωσε, εκφράζοντας ευγνωμοσύνη για «το υπέροχο έργο που έχει επιτελέσει η Κυπριακή Προεδρία τους τελευταίους έξι μήνες».

Η Νίνα Ομπούλιεν Κόρζινεκ, Υπουργός Πολιτισμού της Κροατίας, δήλωσε ότι «θα έχουμε μια πολύ επίκαιρη συζήτηση, ειδικά στο πλαίσιο των αυξανόμενων ανησυχιών για τα πολιτιστικά δικαιώματα, στο πλαίσιο της ανόδου του λαϊκισμού σε όλη την Ευρώπη, αλλά και της ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης».

Αναφερόμενη στην παράνομη διακίνηση πολιτιστικών αγαθών, επεσήμανε ότι «τόσο η Κύπρος όσο και η Κροατία έχουν παραδείγματα από την πρόσφατη ιστορία, δυστυχώς», προσθέτοντας ότι οι δύο Υπουργοί θα μοιραστούν αυτά τα παραδείγματα με τους ομολόγους τους και στις δύο συζητήσεις.