Ο υπουργός Ναυτικού των ΗΠΑ, Τζον Φίλαν, αποχωρεί από την κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ, όπως ανακοίνωσε την Τετάρτη το Πεντάγωνο.
Η αποχώρησή του τίθεται «σε ισχύ άμεσα», ανέφερε ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου, Σον Παρνέλ, σε ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Καθήκοντα υπηρεσιακού υπουργού αναλαμβάνει ο υφυπουργός Ναυτικού, Χανγκ Κάο.
Ο Φίλαν αποτελεί τον πιο πρόσφατο ανώτατο στρατιωτικό αξιωματούχο που αποχωρεί τους τελευταίους μήνες, εν μέσω του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν και της συνεχιζόμενης αμερικανικής ναυτικής παρουσίας και του αποκλεισμού στα Στενά του Ορμούζ.
«Εκ μέρους του υπουργού και του αναπληρωτή υπουργού Αμυνας, ευχαριστούμε τον υπουργό Φίλαν για την προσφορά του στο υπουργείο και στο Ναυτικό των Ηνωμένων Πολιτειών», ανέφερε ο Παρνέλ, ευχόμενος του καλή συνέχεια.
Το Ναυτικό δεν έδωσε επίσημη εξήγηση για την αποχώρηση.
Η εξέλιξη έρχεται λίγες εβδομάδες μετά το αίτημα του υπουργού Αμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, προς τον αρχηγό του Στρατού Ξηράς, Ράντι Τζορτζ, να αποχωρήσει από τη θέση του. Παράλληλα, δύο ακόμη αξιωματικοί του Στρατού, ο στρατηγός Ντέιβιντ Χον και ο υποστράτηγος Ουίλιαμ Γκριν, έχουν επίσης απομακρυνθεί πρόσφατα.
Αφότου ανέλαβε καθήκοντα στο Πεντάγωνο, ο Χέγκσεθ έχει αποπέμψει πάνω από δώδεκα ανώτερους αξιωματικούς, μεταξύ των οποίων τον αρχηγό ναυτικών επιχειρήσεων και τον υπαρχηγό της Πολεμικής Αεροπορίας.
Η θέση του υπουργού Ναυτικού είναι κυρίως διοικητική και περιλαμβάνει τη χάραξη πολιτικής, την προσέλκυση και εκπαίδευση προσωπικού, τον εξοπλισμό του Σώματος, καθώς και την εποπτεία του προϋπολογισμού και των υποδομών, όπως η ναυπήγηση και συντήρηση πλοίων.
Ο Φίλαν, επιχειρηματίας χωρίς προηγούμενη στρατιωτική θητεία, ορκίστηκε υπουργός τον Μάρτιο του 2025. Υπήρξε σημαντικός χρηματοδότης της προεκλογικής εκστρατείας του Αμερικανού προέδρου, Ντόναλντ Τραμπ.
Οι δύο άνδρες είχαν εμφανιστεί μαζί τον Δεκέμβριο στο Μαρ-α-Λάγκο, όταν ο Τραμπ ανακοίνωσε την πρόθεση δημιουργίας μιας νέας «Golden Fleet», με βαριά οπλισμένα πολεμικά πλοία.
Σύμφωνα με τον Αντριου Πικ, πρώην αξιωματούχο του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, ο πρόεδρος είχε καταστήσει σαφή την πρόθεσή του να ενισχύσει τον εμπορικό και πολιτικό στόλο των ΗΠΑ. Οπως εκτίμησε, «κάποιος θα αναλάμβανε τελικά την ευθύνη για την έλλειψη προόδου», ενώ πρόσθεσε ότι η αντικατάσταση του Φίλαν ενδέχεται να σχετίζεται και με πολιτικές επιλογές.
Ο αντικαταστάτης του, Χανγκ Κάο, ανέλαβε υφυπουργός τον Οκτώβριο του 2025 και είναι βετεράνος του Ναυτικού με 25ετή υπηρεσία. Το 2024 ήταν υποψήφιος για τη Γερουσία στη Βιρτζίνια με τη στήριξη του Τραμπ, χωρίς να εκλεγεί.
Η αλλαγή ηγεσίας στο Ναυτικό σημειώνεται ενώ ο Τραμπ δηλώνει ότι ο αμερικανικός αποκλεισμός ιρανικών λιμένων θα συνεχιστεί, παρά την κατάπαυση του πυρός. Εντάσεις καταγράφονται στα Στενά του Ορμούζ — κρίσιμη θαλάσσια οδό για την παγκόσμια διακίνηση πετρελαίου — με το Ιράν να ανακοινώνει την κατάσχεση δύο πλοίων.
Η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Κάρολαϊν Λέβιτ, δήλωσε ότι ο πρόεδρος είναι «ικανοποιημένος» από την πορεία του ναυτικού αποκλεισμού, εκτιμώντας ότι το Ιράν βρίσκεται «σε ιδιαίτερα αδύναμη θέση».
Από την πλευρά της Τεχεράνης, ο επικεφαλής διαπραγματευτής Μοχαμάντ Μπαγέρ Γκαλιμπάφ δήλωσε ότι «δεν είναι εφικτό» να ανοίξουν εκ νέου τα Στενά του Ορμούζ, επικαλούμενος «κατάφωρες παραβιάσεις της κατάπαυσης του πυρός» από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ.
Με πληροφορίες από Reuters, BBC, Axios
