«Το κράτος σκότωσε την εθνική παιδεία», έγραφε ένα από τα πλακάτ με φόντο τα οποία δεκάδες χιλιάδες μαθητές, φοιτητές, δάσκαλοι, γονείς και συνδικαλιστές διαδήλωσαν χθες σε πόλεις σε όλη τη Γαλλία, κορυφώνοντας εβδομάδες κινητοποιήσεων με αιτήματα την αντιμετώπιση της υποστελέχωσης των σχολικών μονάδων και την καλύτερη συντήρηση του σχολικού δικτύου της χώρας.

Μαθητικά μπλόκα είχαν χθες σχηματιστεί έξω από εκατοντάδες σχολεία σε ολόκληρη τη χώρα, ενώ οι γαλλικές αστυνομικές δυνάμεις έκαναν σε αρκετές περιπτώσεις χρήση δακρυγόνων εναντίον των διαδηλωτών. Οπως σημειώνει το πρακτορείο Reuters, στη Μασσαλία και στη Νάντη πλήθος κόσμου διαδήλωσε χθες ειρηνικά στηρίζοντας τα αιτήματα των μαθητών, ενώ στην Τουλούζη οι γονείς ένωσαν τα χέρια σχηματίζοντας αυτοσχέδια «αλυσίδα» προστασίας των μαθητών στην πρώτη γραμμή της πορείας. Ωστόσο, το κλίμα στο Στρασβούργο, στη Λυών και στη Ρεν έγινε βίαιο, καθώς οι αστυνομικές αρχές έκαναν χρήση δακρυγόνων, ενώ οι διαδηλωτές άναψαν φωτιές στους δρόμους και πετούσαν αντικείμενα.

Οι διαμαρτυρίες, που ξεκίνησαν πριν από περίπου δύο εβδομάδες σε ένα σχολείο στο υποβαθμισμένο προάστιο του Παρισιού Κρετέιγ και σύντομα εξαπλώθηκαν σε ολόκληρη τη χώρα, έχουν πια μετατραπεί σε μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για την κυβέρνηση του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν, με φόντο τις πιέσεις που δέχεται η γαλλική οικονομία και ενόψει των προεδρικών εκλογών που αναμένονται την ερχόμενη άνοιξη.

«Αστική βία»

Οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, φοιτητές και γονείς κατηγορούν τις Αρχές ότι χρησιμοποιούν δυσανάλογη βία κατά των ανηλίκων. Η κυβέρνηση απαντάει στις διαδηλώσεις με δυνάμεις καταστολής καταγγέλλοντας περιστατικά «αστικής βίας», τα οποία χρεώνει σε ομάδες διαδηλωτών.

Τη Δευτέρα ένας 15χρονος μαθητής ακρωτηριάστηκε από έκρηξη έξω από λύκειο στην πόλη Λανς στη βόρεια Γαλλία, σύμφωνα με τον νομάρχη του Πα-ντε-Καλαί, Φρανσουά-Ξαβιέ Λος. Ο ίδιος αρνήθηκε να σχολιάσει τις ακριβείς συνθήκες του συμβάντος, αναφέροντας ωστόσο ότι περίπου 200 με 250 διαδηλωτές εκτόξευαν αντικείμενα εναντίον της αστυνομίας. Σύμφωνα με τα όσα σημειώνει η γαλλική περιφερειακή εφημερίδα La Voix du Nord, ο 15χρονος Γάλλος έχασε το χέρι και μέρος από τον πήχυ του όταν έπιασε μια χειροβομβίδα κρότου-λάμψης που χρησιμοποιεί η αστυνομία για τη διάλυση συγκεντρώσεων.

Οπως σημείωνε το Reuters χθες, σύμφωνα με την Ενωση Μαθητών Λυκείου της Γαλλίας, περισσότερα από τα μισά λύκεια της χώρας τελούσαν υπό αποκλεισμό ή παρέμεναν κλειστά. Ορισμένες τοπικές εκπαιδευτικές αρχές επιχείρησαν να κάνουν τα μαθήματα διαδικτυακά.

«Θέλουμε περισσότερα χρήματα για το εθνικό εκπαιδευτικό σύστημα, ώστε να ανακαινιστούν τα λύκεια», ανέφερε μια απόφοιτος λυκείου σε διαμαρτυρία έξω από το περίφημο σχολείο Henri IV του Παρισιού.

Εξι μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές του 2027, η κυβέρνηση Μακρόν αλλά και το ακροδεξιό κόμμα της Μαρίν Λεπέν Εθνική Συσπείρωση κατηγόρησαν τους ακροαριστερούς βουλευτές και δημάρχους της Ανυπότακτης Γαλλίας (LFI) του Ζαν-Λικ Μελανσόν ότι υποδαύλισαν τις διαδηλώσεις και την ένταση, κατηγορία που το LFI αρνείται.

Σύμφωνα με το υπουργείο Εσωτερικών της Γαλλίας, από την έναρξη των διαδηλώσεων έχουν συλληφθεί 6.100 άτομα, στη συντριπτική πλειονότητά τους ανήλικοι. Περισσότεροι από 1.800 άνθρωποι διώκονται ποινικά, συμπεριλαμβανομένων 1.483 ανηλίκων, με βάση τα στοιχεία του γαλλικού υπουργείου Δικαιοσύνης. Το γραφείο του Γάλλου πρωθυπουργού Σεμπαστιάν Λεκορνί ανέφερε ότι τουλάχιστον 715 αστυνομικοί και 215 έφηβοι έχουν τραυματιστεί σε συγκρούσεις.

Αιτήματα και προτάσεις

Υπό την πίεση των διαμαρτυριών που συνεχίζονται, ο Γάλλος πρωθυπουργός έχει δώσει εντολή στους αρμόδιους υπουργούς να αντιμετωπίσουν τα κύρια αιτήματα των μαθητών, μεταξύ των οποίων είναι η διασφάλιση της στελέχωσης των κενών εκπαιδευτικών θέσεων, η επανεξέταση του σχολικού ωραρίου και του χρόνου των διαλειμμάτων, καθώς και η απαιτούμενη συντήρηση των παλαιών σχολικών κτιρίων. Οι πρώτες σχετικές προτάσεις αναμένονται έως τα τέλη Οκτωβρίου.

Ωστόσο, η εύρεση των απαραίτητων πόρων αναμένεται να είναι δύσκολη, όπως σημειώνει το Reuters. Η γαλλική κυβέρνηση αγωνίζεται να περιορίσει το αυξανόμενο έλλειμμα στον προϋπολογισμό της χώρας. Χθες ο Γάλλος πρόεδρος συγκάλεσε έκτακτη σύσκεψη με τον Λεκορνί και κορυφαίους υπουργούς.

Η Μαρίν Λεπέν από την πλευρά της, η οποία ηγείται της προεδρικής κούρσας ενόψει των εκλογών του 2027, παρουσίασε χθες σχέδια για τη μείωση των δημόσιων δαπανών, επιδιώκοντας να εδραιώσει τη δημοσιονομική αξιοπιστία της, ενώ όμως η κρίση στην αγορά ομολόγων βαθαίνει.