Kathimerini.gr
Για πρώτη φορά στη σύγχρονη Ιστορία οι ΗΠΑ κατέλαβαν ρωσικό πλοίο, δημιουργώντας ένα επικίνδυνο προηγούμενο, που προοιωνίζεται εντάσεις στις ασταθείς σχέσεις του Ντόναλντ Τραμπ με τον Βλαντιμίρ Πούτιν, σε μια κρίσιμη στιγμή για το Ουκρανικό.
Η Ευρωπαϊκή Διοίκηση του αμερικανικού στρατού ανακοίνωσε χθες το απόγευμα ότι κατέλαβε το υπό ρωσική σημαία δεξαμενόπλοιο «Marinera» για παραβίαση του αμερικανικού εμπάργκο στη Βενεζουέλα. Το τηλεοπτικό δίκτυο Russia Today έδειξε βίντεο που απεικόνιζε Αμερικανούς στρατιώτες να κατεβαίνουν στο κατάστρωμα του τάνκερ από στρατιωτικό ελικόπτερο και να καταλαμβάνουν το «Marinera», χωρίς να συναντήσουν αντίσταση από το πλήρωμα.
Το ρωσικό υπουργείο Μεταφορών κατήγγειλε την Ουάσιγκτον για παραβίαση του Δικαίου της Θάλασσας, που κατοχυρώνει την ελευθερία της ποντοπόρου ναυτιλίας, ενώ ανώτερα στελέχη του κυβερνώντος κόμματος «Ενωμένη Ρωσία» έκαναν λόγο για «κρατική πειρατεία». Προηγουμένως, αμερικανικά μέσα ανέφεραν ότι ένα ρωσικό υποβρύχιο, ενδεχομένως και άλλο ένα σκάφος του ρωσικού ναυτικού συνόδευαν το «Marinera», αν και η πληροφορία δεν είχε επιβεβαιωθεί από τη Μόσχα.
Αμερικανοί αξιωματούχοι που μίλησαν στο πρακτορείο Reuters με την προϋπόθεση της ανωνυμίας δήλωσαν ότι η επιδρομή έγινε κοντά στην Ισλανδία, όταν το πλοίο κατευθυνόταν προς τη Σκωτία. Ο προορισμός του «Marinera» παρέμενε μέχρι χθες το βράδυ άγνωστος, αν και εικαζόταν ότι κατευθυνόταν προς το ρωσικό λιμάνι του Μουρμάνσκ. Την επιχείρηση των Αμερικανών υποβοήθησε ο βρετανικός στρατός, όπως επιβεβαίωσε το υπουργείο Αμυνας στο Λονδίνο.
Το πλοίο αναχαιτίστηκε από την αμερικανική ακτοφυλακή στις 21 Δεκεμβρίου, στην Καραϊβική, όταν ονομαζόταν «Bela-1» και έπλεε υπό σημαία Γουιάνας. Είχε ξεκινήσει από το Ιράν και κατευθυνόταν προς τη Βενεζουέλα για να φορτώσει πετρέλαιο. Οι Αμερικανοί προσπάθησαν να το καταλάβουν, αλλά το πλοίο κατάφερε να διαφύγει, για να ξεκινήσει μια καταδίωξη που κράτησε πάνω από δύο εβδομάδες και είχε τη χθεσινή, θεαματική κατάληξη. Στο ενδιάμεσο διάστημα, το τάνκερ μετονομάστηκε σε «Marinera» και ύψωσε τη ρωσική σημαία.
Πέρα από την επίδειξη δύναμης των ΗΠΑ, η κατάληψη του πλοίου αποτελεί εξαιρετικά ανησυχητικό οιωνό για τη Ρωσία αναφορικά με την τύχη που θα έχει στο εξής ο «σκιώδης στόλος» των πλοίων της, που διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην παράκαμψη των δυτικών κυρώσεων. Επιπλέον, είναι δύσκολο να μη γίνουν στο Κρεμλίνο συνειρμοί με τους γενικότερους προσανατολισμούς του Τραμπ στο Ουκρανικό. Μία ημέρα νωρίτερα, η σύνοδος της Συμμαχίας Προθύμων στο Παρίσι είχε αποφασίσει την αποστολή στρατευμάτων της Γαλλίας και της Βρετανίας στο πλαίσιο των εγγυήσεων ασφαλείας που ζητάει το Κίεβο, με την έγκριση των δύο απεσταλμένων του Λευκού Οίκου, Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ.
Σε μια άλλη, παράλληλη εξέλιξη, η αμερικανική ακτοφυλακή κατέλαβε και δεύτερο δεξαμενόπλοιο που βρισκόταν σε καθεστώς κυρώσεων, στο πλαίσιο του ναυτικού αποκλεισμού της Βενεζουέλας. Πρόκειται για το σκάφος «Sophia», που έπλεε στην Καραϊβική με σημαία Παναμά, όπως ανακοίνωσε η υπουργός Εσωτερικής Ασφάλειας των ΗΠΑ, Κρίστι Νόεμ. «Ο αποκλεισμός του παράνομου και υπό καθεστώς κυρώσεων πετρελαίου της Βενεζουέλας παραμένει σε πλήρη ισχύ, οπουδήποτε στον κόσμο», δήλωσε ο Αμερικανός υπουργός Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ, υπερασπιζόμενος το (κατά τη γνώμη του) δικαίωμα της χώρας του να επιβάλλει το δικό της δίκαιο σε κάθε σημείο του πλανήτη.
Στο μεταξύ, ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Κρις Ράιτ δήλωσε, στη διάρκεια διάσκεψης στο Μαϊάμι, ότι η Ουάσιγκτον θα διατηρήσει τον έλεγχο στα πετρέλαια της Βενεζουέλας «επ’ αόριστον».
Το βράδυ της Τρίτης, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει ότι η κυβέρνηση της υπηρεσιακής προέδρου Ντέλσι Ροντρίγκες –μέχρι πρότινος αντιπροέδρου του Νικολάς Μαδούρο– θα παραδώσει στις ΗΠΑ «από 30 έως 50 εκατ. βαρέλια πετρελαίου», αξίας άνω των δύο δισ. δολαρίων. «Τα χρήματα θα ελέγχονται από μένα, πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών, για να εγγυηθώ ότι θα χρησιμοποιηθούν προς όφελος των λαών της Βενεζουέλας και των ΗΠΑ», δήλωσε χαρακτηριστικά. Το Καράκας δεν είχε επιβεβαιώσει μέχρι χθες το βράδυ τη συμφωνία, ενώ η Ντέλσι Ροντρίγκες δήλωσε ότι «κανένας εξωτερικός παράγοντας δεν κυβερνά τη Βενεζουέλα», και ότι «διοικεί τη χώρα η κυβέρνησή της και κανείς άλλος». Προ ημερών, ο Τραμπ προειδοποίησε τη Ροντρίγκες ότι αν δεν συμμορφωθεί στις αξιώσεις της Ουάσιγκτον, «θα πληρώσει ακριβότερο τίμημα από τον Μαδούρο».
Οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου έπεσαν μετά τις δηλώσεις Τραμπ περί υποτιθέμενης συμφωνίας με το Καράκας, ενώ έντονη ήταν η αντίδραση της Κίνας, η οποία προμηθεύεται κάποιες ποσότητες «μαύρου χρυσού» από τη Βενεζουέλα. Για «τυπικές εκδηλώσεις τραμπουκισμού» έκανε λόγο το κινεζικό υπουργείο Εξωτερικών, τονίζοντας ότι «παρόμοιες πράξεις παραβιάζουν καίρια τους διεθνείς νόμους και την εθνική κυριαρχία της Βενεζουέλας, ενώ καταπατούν βάναυσα τα δικαιώματα του λαού της».
