Παναγιώτης Χριστιάς
Η επίθεση του Τραμπ στη Βενεζουέλα και η απαγωγή του προέδρου της χώρας Μαδούρο και της συζύγου του μονοπώλησαν τη δημόσια σφαίρα τα τελευταία εικοσιτετράωρα. Οι αμερικανικές δυνάμεις, με εντολή Τραμπ και χωρίς έγκριση του Αμερικανικού Κογκρέσου, επιτέθηκαν σε μια κυρίαρχη χώρα, σκοτώνοντας δεκάδες, και απήγαγαν τον πρόεδρό της και τη σύζυγό του. Η ωμή αυτή πράξη βίας στηρίχθηκε σε κατηγορίες των αμερικανικών εισαγγελικών αρχών κατά του Μαδούρο για συμμετοχή σε δίκτυο διακίνησης κοκαΐνης από τη Βενεζουέλα στις ΗΠΑ. Ανεξάρτητα από το ποιόν του Μαδούρο και τον ρόλο του στο δικτατορικό και τυραννικό καθεστώς που έχει επιβάλει στον λαό του, η επίθεση καθαυτή, όπως άλλωστε έγκριτοι διεθνολόγοι από όλον τον κόσμο έχουν επισημάνει, αποτελεί σαφή παραβίαση του διεθνούς δικαίου. Δεν είναι μια «πράξη πειρατείας», όπως υποστηρίζουν κάποιοι, διότι οι πειρατές είναι ιδιώτες και δεν ενεργούν στο όνομα της χώρας τους. Είναι μια πολεμική πράξη χωρίς πρωθύστερη κήρυξη πολέμου, κάτι που απαιτεί την έγκριση του Αμερικανικού Κογκρέσου.
Η επίθεση κατά προέδρου ξένου κράτους από τις ένοπλες δυνάμεις ενός κράτους είναι από μόνη της πράξη κήρυξης πολέμου. Συνεπώς ο Τραμπ δεν παραβίασε μόνο το διεθνές δίκαιο αλλά και το συνταγματικό δίκαιο της ίδιας του της χώρας. Η αναιτιολόγητη αυτή πολεμική πράξη αναιρεί ταυτόχρονα τόσο την εγχώρια όσο και τη διεθνή έννομη τάξη. Αν υπάρχει κάποια αμφιβολία για τα κίνητρα του καθεστώτος Τραμπ, αν δηλαδή υπάρχουν αφελείς που πιστεύουν ότι ο Τραμπ θέλει να «απελευθερώσει» τον λαό της Βενεζουέλας από τη στυγνή τυραννία Μαδούρο, ας κοιτάξουν τις ωμές αμερικανικές απειλές κατά της Δανίας για την κυριότητα της Γροιλανδίας. Οι απειλές αυτές και το σενάριο Αμερικανικής στρατιωτικής «παρέμβασης» στη Γροιλανδία εκφράστηκαν παράλληλα με την επιχείρηση κατά της Βενεζουέλας και στρέφονται κατά ενός καθόλα δημοκρατικού κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Δεν πρόκειται για παιχνίδι ισχύος, που κάποιοι, παραθέτοντας τον Θουκυδίδη, βιάζονται να αντιπαραθέσουν στο Δίκαιο, αλλά για πράξεις ωμής βίας και αρπαγής. Η πολιορκία και καταστροφή της Μήλου από τους Αθηναίους το 416 π.Χ. ήταν πολεμική στρατηγική κίνηση εν μέσω ενός ανελέητου πολέμου, όπως άλλωστε και η καταστροφή της Καρχηδόνας από τους Ρωμαίους το 146 π.Χ. Ούτε όμως η Βενεζουέλα ούτε η Δανία βρίσκονται σε εμπόλεμη κατάσταση με τις ΗΠΑ, ούτε και υπάρχει κάποιος κηρυγμένος πόλεμος κατά των ΗΠΑ. Το φαινόμενο που παρατηρείται είναι ότι ένας εκλεγμένος πρόεδρος κράτους χρησιμοποιεί τις πανίσχυρες ένοπλες δυνάμεις της χώρας του για να προωθήσει την προσωπική του ατζέντα.
Όμως αυτή η σκηνή είναι μόνο το μισό από τον ολοκληρωμένο πίνακα της τυραννικής διακυβέρνησης Τραμπ. Την Τετάρτη 7 Ιανουαρίου 2026, μια 37χρονη γυναίκα, η Renee Nicole Good, σκοτώθηκε από πυροβολισμό στις 9.30 το πρωί στη Μινεάπολις των ΗΠΑ. Ο πυροβολισμός προήλθε από έναν ομοσπονδιακό πράκτορα της Υπηρεσίας Μετανάστευσης και Τελωνείων των ΗΠΑ (ICE), ο οποίος πυροβόλησε την Good ενώ βρισκόταν στο όχημά της κατά τη διάρκεια μιας επιχείρησης επιβολής των μεταναστευτικών νόμων Τραμπ. Το Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας (Homeland Security) δήλωσε ότι ο πράκτορας ενήργησε σε αυτοάμυνα, αφού η Good «χρησιμοποίησε ως όπλο» το όχημά της. Ωστόσο, τοπικοί αξιωματούχοι και μάρτυρες αμφισβητούν αυτό το γεγονός, με τον δήμαρχο του Μινεάπολις Jacob Frey και τον κυβερνήτη Tim Walz να επιμένουν ότι τα βίντεο που κατατίθενται ως αποδεικτικά στοιχεία δείχνουν χωρίς καμία αμφιβολία ότι ο πράκτορας δεν βρισκόταν σε άμεσο κίνδυνο. Το γεγονός προκάλεσε εκτεταμένες διαμαρτυρίες, οι οποίες προστίθενται στις συνεχιζόμενες διαμαρτυρίες των Αμερικανών πολιτών κατά της διακυβέρνησης Τραμπ σε όλη τη χώρα, οδηγώντας στο κλείσιμο των δημόσιων σχολείων της Μινεάπολις για το υπόλοιπο της εβδομάδας. Η Renee Nicole Good, μια 37χρονη μητέρα τριών παιδιών που είχε μόλις μετακομίσει στην πόλη με τον σύζυγό της και τα παιδιά τους, ήταν βραβευμένη ποιήτρια και ερασιτέχνης κιθαρίστρια. Σύμφωνα με δηλώσεις αξιωματούχων της πόλης, βρισκόταν εκεί ως νόμιμη παρατηρητής των δραστηριοτήτων της Υπηρεσίας Μετανάστευσης και Τελωνείων (ICE). Ωστόσο, η αμερικανική κυβέρνηση τη χαρακτήρισε «εγχώρια τρομοκράτη» και ο ίδιος ο Τραμπ επικίνδυνη «αριστερίστρια (leftist)». Με τον ίδιο τρόπο που ο Τραμπ χρησιμοποιεί τον στρατό στο εξωτερικό των ΗΠΑ, χρησιμοποιεί τις ομοσπονδιακές δυνάμεις ασφαλείας στο εσωτερικό τους.
Ο Τραμπ χρησιμοποιεί βία τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό της χώρας του, αφήνοντας πίσω του νεκρούς, ξένους υπηκόους όσο και Αμερικανούς πολίτες. Στην περίπτωση της διακυβέρνησής του παρατηρείται το χαρακτηριστικό γνώρισμα κάθε τυραννικού καθεστώτος, κάτι άλλωστε που είναι πασιφανές στις περιπτώσεις του Ιράν, της Ρωσίας ή της Κίνας. Η εξωτερική βία προέρχεται και επιβάλλεται σε μεγάλο βαθμό από την εσωτερική βία που ασκεί ένα ολιγαρχικό καθεστώς πάνω στον λαό. Το φαινόμενο αυτό έχει παρατηρηθεί ήδη στα κείμενα που θεμελίωσαν την πολιτική φιλοσοφία. Ο Πλάτων παρατηρεί ότι όποιος, άτομο ή πόλις, προξενεί κακό, αποδέχεται ταυτόχρονα το κακό που κάνει στον ίδιο του τον εαυτό. Αντίθετα με τον Θουκυδίδη, ο Πλάτων δεν πιστεύει ότι υπάρχει αντίθεση ανάμεσα σε ισχύ και δίκαιο αλλά σχέση αντιστάθμισης. Απέδειξε με λογικά επιχειρήματα ότι όποιος, άτομο ή πόλις, κάνει αλόγιστη και άδικη χρήση της ισχύος του θέτει σε λειτουργία έναν μηχανισμό που καταστρέφει τον ίδιο του τον εαυτό. Η αδικία, είτε ασκείται προς τα έσω είτε προς τα έξω, έχει πάντα το ίδιο αποτέλεσμα: την απορρύθμιση και διάλυση της εσωτερικής δομής και λειτουργίας του ατομικού ή του πολιτικού σώματος.
Ο Παναγιώτης Χριστιάς είναι αν. καθηγητής πολιτικής και κοινωνικής φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Κύπρου.
