Ο πρώτος τόμος του Κίτρινου φακέλου του Μ. Καραγάτση που προσφέρει η «Καθημερινή» την Κυριακή 15 Φεβρουαρίου επιστρέφει στο προσκήνιο ως ένα από τα πιο αιχμηρά και προκλητικά έργα της νεοελληνικής πεζογραφίας. Πρόκειται για ένα μυθιστόρημα που διαβάζεται με την ένταση αστυνομικού θρίλερ, αλλά ταυτόχρονα λειτουργεί ως πολιτική και κοινωνική τοιχογραφία της μετεμφυλιακής Ελλάδας.  Σε αυτό συμπυκνώνονται οι απόψεις του συγγραφέα για τη μυθοπλασία και τη σχέση της με την πραγματικότητα, για το επινοημένο και το πραγματικό, με άλλα λόγια για την τέχνη της συγγραφής και για τον τρόπο σύλληψης και κατασκευής της.

Με φόντο έναν μυστηριώδη φάκελο και μια υπόθεση που ξεδιπλώνεται μέσα από ανακρίσεις, μαρτυρίες και ψυχολογικές συγκρούσεις, ο Καραγάτσης συνθέτει ένα πολυεπίπεδο αφήγημα γεμάτο υπαινιγμούς, ειρωνεία και ανατροπές. Τέσσερις συγγραφείς περιπλανώνται στις σελίδες του: ο τιμημένος με Νόμπελ λογοτέχνης Κωστής Ρούσης, ο δικηγόρος και επίδοξος συγγραφέας Μάνος Τασάκος, ο γιατρός-λογοτέχνης Χρίστος Νεζερίτης, αλλά και ο ίδιος ο Καραγάτσης ως μυθιστορηματικό πρόσωπο πλέον.

Η δημοσιογραφική ματιά του συγγραφέα -κοφτερή, αμείλικτη, συχνά προφητική- φωτίζει τους μηχανισμούς εξουσίας, τον φόβο, τη χειραγώγηση και τη ρευστή έννοια της αλήθειας. Οι χαρακτήρες κινούνται σε γκρίζες ζώνες ηθικής, αποκαλύπτοντας μια κοινωνία σε κρίση, όπου το προσωπικό μπλέκεται επικίνδυνα με το πολιτικό.

Ο ίδιος ο Καραγάτσης εκφράζεται ως εξής για το μυθιστόρημα: «Οποιοδήποτε μυθιστόρημά μου μπορώ να σας το διηγηθώ αρκετά λεπτομερώς μέσα σε μισή ώρα. Αλλά τον Κίτρινο φάκελο μου είναι αδύνατο να το διηγηθώ, όχι επειδή δεν υπάρχει πλοκή. Απεναντίας, τα πολυποίκιλα γεγονότα περιπλέκονται με συνέπεια τόσο αρρήκτως αδέκαστη, ώστε οποιαδήποτε κι από τις αμέτρητες λεπτομέρειες κι αν λησμονήσω, η διήγησή μου γίνεται ακατανόητη. Ο Κίτρινος φάκελος είναι μυθιστόρημα που πρέπει να το διαβάζουν, κι όχι παραμύθι που μπορούν να το διηγηθούν».

Σήμερα, δεκαετίες μετά τη συγγραφή του (εκδόθηκε το 1956), Ο Κίτρινος φάκελος διαβάζεται πιο επίκαιρος από ποτέ. Είναι ένα βιβλίο που δεν προσφέρει εύκολες απαντήσεις, αλλά θέτει καίρια ερωτήματα, προκαλώντας τον αναγνώστη να αναμετρηθεί με την Ιστορία, την εξουσία και τη συνείδησή του. Ένα κλασικό έργο που συνεχίζει να ταράζει και να εμπνέει.

Ο α’ τόμος της συλλεκτικής έκδοσης «Ο κίτρινος φάκελος» του Μ. Καραγάτση κυκλοφορεί την Κυριακή 15 Φεβρουαρίου με την «Καθημερινή».