ΚΛΕΙΣΙΜΟ
Loading...
 

Στο κενό το Σχέδιο Απόσυρσης παλαιών οχημάτων

Ο κορωνοϊός «ξεγύμνωσε» το πρόβλημα της κυκλοφορίας και τη συνεισφορά στην κακή ποιότητα του αέρα στα κέντρα των πόλεων

Της Άντρης Θρασυβούλου

Στο κενό φαίνεται να πέφτει τουλάχιστον για το τρέχον έτος ένας από τους τρόπους μέσω του οποίου το κράτος επιχείρησε την επίτευξη των περιβαλλοντικών του στόχων, ώστε να αντιμετωπίσει τις υποχρεώσεις της Δημοκρατίας για μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα από τις μεταφορές, αλλά και την βελτίωση της ποιότητας του ατμοσφαιρικού αέρα.

Η αντικατάσταση των παλαιών οχημάτων με μη ρυπογόνα οχήματα ιδιαίτερα με ηλεκτρικά οχήματα, στρατηγική η οποία προωθείτο με το Σχέδιο Απόσυρσης και Αντικατάστασης Παλαιών Οχημάτων και Προώθησης Ηλεκτρικού Οχήματος, το οποίο ξεκίνησε υπό μορφή αιτήσεων τον Φεβρουάριο του 2020 με ιδιαίτερο ενδιαφέρον από τους πολίτες, όπως όλα δείχνουν, δεν θα προχωρήσει φέτος. Σύμφωνα με τον Ανώτερο λειτουργό του Τμήματος Οδικών Μεταφορών, Γιάννη Νικολαΐδη, το Σχέδιο οδεύει προς ακύρωση καθώς φέτος δεν υπάρχει πλέον ο απαιτούμενος χρόνος για υλοποίησή του. Όπως σημειώνει ο κ. Νικολαΐδης γίνονται σκέψεις για νέο σχέδιο που θα τεθεί σε εφαρμογή το 2020-21. Το κοινό θα κληθεί να υποβάλει για ακόμη μία φορά τις αιτήσεις του.

Τα παλαιά οχήματα

Κι ενώ η ηλεκτροκίνηση αποτελεί ένα ισχυρό όπλο για την επιτυχία των στόχων που τέθηκαν για τη μείωση της ρύπανσης, η αγορά εισαγόμενων μεταχειρισμένων αυτοκινήτων στην Κύπρο εξακολουθεί να ελλοχεύει κινδύνους. Σύμφωνα με τον βουλευτή του Κινήματος Οικολόγων-Συνεργασία Πολιτών, Χαράλαμπο Θεοπέμπτου, υπάρχει έλλειψη κανόνων και μέτρων που διασφαλίζουν την ποιότητα αλλά και τις περιβαλλοντικές συνέπειες από την χρήση τους. Οπως αναφέρει, ενώ οι ευρωπαϊκές χώρες «σπρώχνουν» στο εξωτερικό τα μεταχειρισμένα αυτοκίνητα λόγω των ρύπων τους, στην Κύπρο συνεχίζουμε να εισάγουμε ρυπογόνα οχήματα. Σε χώρες όπως π.χ. η Βρετανία τα ρυπογόνα αυτοκίνητα δεν επιτρέπεται να περνούν από συγκεκριμένες περιοχές (low emissions zones).

«Στην Κύπρο δεν προστατεύουμε τους πολίτες σε ό,τι αφορά την ποιότητα του αέρα όπου έχουμε εξαιρετικά σοβαρό πρόβλημα. Οι Λευκωσιάτες χάνουν ενάμιση χρόνο ζωής λόγω της κακής ποιότητας αέρα. Πεθαίνουν πρόωρα γύρω στα δυο άτομα την ημέρα». Ο Λειτουργός του Τμήματος Οδικών Μεταφορών Γιάννης Νικολαϊδης αναφέρει στην «Κ» ότι το πρόβλημα εισαγωγής οχημάτων μεγάλης ηλικίας ιδιαίτερα από το Ηνωμένο Βασίλειο έχει περιοριστεί. «Η Κύπρος έλαβε μέτρα πριν από δύο χρόνια με την τροποποίηση του φορολογικού συστήματος και των τελών κυκλοφορίας ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι τοπικοί ρύποι που εκπέμπονται από τα οχήματα και με αυτόν τον τρόπο το πρόβλημα έχει περιοριστεί σε κάποιο βαθμό. Τα μεγάλης ηλικίας οχήματα που βλέπαμε στο παρελθόν πλέον άρχισαν να μην έρχονται», σημειώνει ο κ. Νικολαϊδης.

Τα πειραγμένα χιλιόμετρα

Στο μεταξύ, σύμφωνα με τον κ. Θεοπέμπτου, εξακολουθεί επίσης να υφίσταται το πρόβλημα με τα παραποιημένα στοιχεία (π.χ. αριθμό χιλιομέτρων) σε αρκετά εισαγόμενα μεταχειρισμένα οχήματα, γεγονός που αποδίδεται κυρίως στη μη-διασύνδεση των Κέντρων Τεχνικού Ελέγχου Οχημάτων (ΚΤΕΟ – ΜΟΤ) κάθε χώρας. Μεταχειρισμένα οχήματα με «πειραγμένα» χιλιόμετρα, εισάγονται ως άθικτα, ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται για ταλαιπωρημένα αυτοκίνητα. Στην Κύπρο, τέθηκε θέμα προσωπικών δεδομένων σχετικά με το ενδεχόμενο της διασύνδεσης των ΜΟΤ με άλλες χώρες και δεν εφαρμόστηκε. Να σημειωθεί ότι στην περίπτωση που το Τμήμα Οδικών Μεταφορών διαπιστώσει ότι έγινε επέμβαση στον οδομετρητή του αυτοκινήτου, δεν προχωρά στην εγγραφή του και καταγγέλλει την περίπτωση στις αρμόδιες αρχές.

Σε παρέμβασή του, ο Σύνδεσμος Καταναλωτών σχετικά με παράπονα πολιτών για απάτες που αφορούσαν σε παραπλανητικές ενδείξεις χιλιομέτρων σε μεταχειρισμένα αυτοκίνητα, ενημερώθηκε ότι το Τμήμα Τελωνείων περιλαμβάνει ως υποχρεωτική πληροφορία κατά την εκτελώνιση ενός μεταχειρισμένου αυτοκινήτου, την ένδειξη του αριθμού χιλιομέτρων που διήνυσε το αυτοκίνητο. Επιπρόσθετα, η βάση δεδομένων του Τμήματος Τελωνείων είναι στη διάθεση του Τμήματος Οδικών Μεταφορών κατά την εγγραφή του οχήματος. Στο πλαίσιο προστασίας και ενημέρωσης των καταναλωτών, ο Κυπριακός Σύνδεσμος Καταναλωτών συμβουλεύει:

1. Πριν αγοράσετε μεταχειρισμένο αυτοκίνητο, να ζητάτε πάντοτε γραπτώς το ιστορικό συντήρησης του αυτοκινήτου ώστε να γνωρίζετε την πραγματική κατάσταση του αυτοκινήτου που προτίθεστε να αγοράσετε.

2. Πριν πραγματοποιήσετε την αγορά σας, πάντοτε να ζητάτε και πάλι γραπτώς από έμπειρο και εξειδικευμένο μηχανικό πιστοποίηση της μηχανικής και ηλεκτρικής κατάστασης του αυτοκινήτου, όπως επίσης και τυχόν εμπλοκής του σε ατύχημα.

3. Η επίσημη αντιπροσωπεία μπορεί να σας συμβουλεύσει για το ιστορικό του αυτοκινήτου σας. Η οποιαδήποτε γνωμάτευση, θα πρέπει να δίδεται γραπτώς.

Το lockdown μείωσε τους ρύπους

Σύμφωναμε τον προϊστάμενο του κλάδου ποιότητας αέρα στο Υπουργείο Εργασίας Χρύσανθο Σαββίδη, η λήψη μέτρων για καταπολέμηση της διασποράς του ιού COVID-19 στην κοινότητα, απέδειξε τη σημαντική συνεισφορά της κυκλοφορίας των οχημάτων στην κακή ποιότητα του αέρα στα κέντρα των πόλεων. Αξίζει να σημειωθεί ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση στα κέντρα των πόλεων ήταν σημαντικά μειωμένη το δίμηνο Μαρτίου-Απριλίου.

«Η μείωση στις εκπομπές αερίων ρύπων στην ατμόσφαιρα της Κύπρου και ιδιαίτερα στα κέντρα των πόλεων, συνέτεινε σημαντικά στη βελτίωση της ποιότητας του αέρα στις πόλεις. Επιπρόσθετα, έχει σίγουρα θετικές επιπτώσεις στην υγεία των πολιτών», σημειώνει ο κ. Σαββίδης. Με βάση τις τιμές συγκέντρωσης ατμοσφαιρικών ρύπων που καταγράφονται στις Μονάδες Παρακολούθησης της Ποιότητας του Αέρα, στα κέντρα των πόλεων η ατμοσφαιρική είχε σημειώσει σημαντική μείωση. Πιο συγκεκριμένα, παρατηρήθηκε σημαντική μείωση των εκπομπών οξειδίων του αζώτου (ΝΟx), Μονοξειδίου του άνθρακα (CO), Αιωρούμενων Σωματιδίων (ΑΣ10) και βενζολίου (C6H6). Στα κέντρα των πόλεων, όπως αναφέρει ο κ. Σαββίδης, μία από τις σημαντικές πηγές ατμοσφαιρικής ρύπανσης είναι τα οχήματα. Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στις ώρες κυκλοφοριακής αιχμής (δηλ. 7 π.μ. – 9 π.μ.) όπου η μείωση στη συγκέντρωση των πιο πάνω ρύπων στην ατμόσφαιρα σε μερικές περιπτώσεις είχε φθάσει κατά τη διάρκεια του lockdown μέχρι και τέσσερεις φορές πιο κάτω από τις «συνηθισμένες».

Το υπό αναφορά φαινόμενο είναι πιο έντονο στη Λευκωσία επειδή είναι απόλυτα συνδεδεμένο με τον αριθμό των οχημάτων που μετακινούνται (που είναι συνυφασμένο με τον αριθμό των κατοίκων και των εργαζομένων και γενικότερα του πληθυσμού που μετακινείται). Η μέση ωριαία τιμή των οξειδίων του αζώτου κατά τη διάρκεια της ημέρας παρουσίασε πτώση έως και 6 φορές (Λευκωσία) τον Απρίλιο του 2020 σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2020. Το ίδιο περίπου ισχύει, η ώρα 8 π.μ. όπου καταγράφονται οι πιο ψηλές τιμές οξειδίων του αζώτου εντός της ημέρας λόγω της αυξημένης κυκλοφοριακής κίνησης εκείνη την ώρα.

Οι τιμές που καταγράφονται τον Απρίλιο του 2020 είναι μέχρι και 5 φορές χαμηλότερες (Λευκωσία) από εκείνες του Ιανουαρίου 2020. Συμπερασματικά, όπως σημειώνει ο κ. Σαββίδης, οποιαδήποτε μέτρα ληφθούν για μείωση της κυκλοφορίας των οχημάτων θα βοηθήσουν σημαντικά στη βελτίωση της ποιότητας του ατμοσφαιρικού αέρα και στη μείωση των επιπτώσεων στην ανθρώπινη υγεία των κατοίκων των πόλεων στο μέλλον. Η ανάπτυξη ολοκληρωμένης στρατηγικής για μείωση της κυκλοφορίας των οχημάτων στα κέντρα των πόλεων θα βοηθήσει σημαντικά προς τον σκοπό αυτό.

Μέτρα που μπορεί να περιλαμβάνει αφορούν α) στην ανάπτυξη και βελτίωση του δικτύου μέσων μαζικής μεταφοράς που να περιλαμβάνει κίνητρα για τους πολίτες χρησιμοποίησης των μέσων αυτών, β) χρήση ποδηλασίας ή πεζοπορίας για μετακινήσεις όπου μπορούν να γίνουν σε αντικατάσταση της μετακίνησης με το αυτοκίνητο, γ) κίνητρα για αντικατάσταση οχημάτων παλαιάς τεχνολογίας με αυτοκίνητα νέας τεχνολογίας (ηλεκτρικά, υβριδικά, κ.λπ.). Να σημειωθεί ότι στην Κύπρο οι μεταφορές παράγουν το 49% των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Σε ό,τι αφορά στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα για την περίοδο 2021-2030 οι πολιτικές και μέτρα για μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στον τομέα των μεταφορών περιλαμβάνουν την προώθηση της χρήσης ηλεκτρισμού και χρήσης ΑΠΕ στις μεταφορές, τον περιορισμό της χρήσης του ιδιωτικού οχήματος και την προώθηση των δημόσιων συγκοινωνιών.

Στην κορυφή των εγγραφών τα μεταχειρισμένα

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Στατιστικής Υπηρεσίας σε ό,τι αφορά τις εγγραφές οχημάτων κατά τους πρώτους πέντε μήνες του 2020, σε σύγκριση με την αντίστοιχη περίοδο του 2019, τα μεταχειρισμένα οχήματα συνεχίζουν να διατηρούν τα σκήπτρα στην αγορά της Κύπρου σε ποσοστό 63,3%. Συγκεκριμένα εγγραφές επιβατηγών αυτοκινήτων σαλούν μειώθηκαν κατά 31,5% και έφτασαν τις 11.012, σε σύγκριση με 16.078 το πρώτο πεντάμηνο του 2019, ενώ από το σύνολο των επιβατηγών αυτοκινήτων σαλούν, 4.043 ή 36,7% ήταν καινούρια και 6.969 ή 63,3% ήταν μεταχειρισμένα αυτοκίνητα. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι λόγω της κρίσης του κορωνοϊού ο συνολικός αριθμός των εγγραφέντων οχημάτων μειώθηκε κατά 29 % τους πρώτους πέντε μήνες του 2020 και έφτασε τις 13.978, σε σύγκριση με 19.682 κατά την ίδια περίοδο του 2019.

ΣΧΕΤΙΚΑ TAGS

Άλλα άρθρα συγγραφέα

Της Άντρης Θρασυβούλου

Σχόλια αναγνωστών

#PoliticsBlog Γιατί τα άλλαξε ο Άντρος για τον γενικό ελεγκτή;

«Όπως ήδη ελέχθη, αυτή η ιστορία είναι και το Βαρερλώ του Άντρου Κυπριανού και του κόμματος του βεβαίως! ...»
ΑΚΑ  |  21:01

#PoliticsBlog Γιατί τα άλλαξε ο Άντρος για τον γενικό ελεγκτή;

«Προφανώς ο Τσσκ Νόρις τον απείλησε ότι θα βγάλει στην φόρα τα δάνεια του Ακελ στα συνεργατικά....»
Αρμαγεδών  |  11:34

Αγία Σοφία: Ένα αιώνιο πολιτικό σχέδιο

«Εν τω μεταξύ η δύση και η Ρωσσία σφυρούν αφιάφορα....»
Αρμαγεδών  |  08:48

Επιχειρήσεις: Τελευταία Ενημέρωση