Η κεντρική τράπεζα της Νορβηγίας προχώρησε στην πρώτη αύξηση του κόστους δανεισμού στη Δυτική Ευρώπη από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, επιλέγοντας να αναλάβει άμεση δράση για την αντιμετώπιση του επίμονα υψηλού πληθωρισμού. Η Norges Bank αύξησε το βασικό επιτόκιο κατά 25 μονάδες βάσης, στο 4,25%, στην πρώτη κίνηση σύσφιγξης της νομισματικής πολιτικής από το 2023. Την κίνηση αυτή είχαν προβλέψει μόνο οι πέντε από τους 17 οικονομολόγους που συμμετείχαν σε έρευνα του Bloomberg, ενώ οι περισσότεροι δεν ανέμεναν καμία αλλαγή.

Την ώρα που οι κεντρικοί τραπεζίτες στην υπόλοιπη Ευρώπη ανησυχούν κυρίως για τους κινδύνους πληθωριστικών πιέσεων από τις τιμές της ενέργειας λόγω της κρίσης στη Μέση Ανατολή, η Νορβηγία είναι επιπλέον αντιμέτωπη με τη συνεχιζόμενη αύξηση των εγχώριων τιμών. Ο δομικός πληθωρισμός, που ξεπερνάει το 3%, τροφοδοτείται από τα χαμηλότερα ποσοστά ανεργίας και το πιο ανθεκτικό κόστος εργασίας στη Σκανδιναβία.

«Ο πληθωρισμός είναι υπερβολικά υψηλός και υπάρχουν προοπτικές ότι θα παραμείνει σε υψηλά επίπεδα στο μέλλον», ανέφεραν σε δήλωσή τους οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής με επικεφαλής την Ιντα Γουόλντεν Μπάκε. «Η επιτροπή κρίνει ότι απαιτείται υψηλότερο επιτόκιο πολιτικής για να επανέλθει ο πληθωρισμός στον στόχο εντός εύλογου χρονικού ορίζοντα».

Η Norges Bank, μαζί με την Τράπεζα της Αυστραλίας, αποτελούν τις πιο «αυστηρές» των ανεπτυγμένων οικονομιών. Οι υπόλοιπες στην Ευρωζώνη και στο Ηνωμένο Βασίλειο θα περιμένουν μέχρι τον Ιούνιο πριν προβούν σε οποιαδήποτε κίνηση, ενώ η Riksbank στη γειτονική Σουηδία δεν δείχνει διατεθειμένη να προχωρήσει σε καμία άμεση αλλαγή των επιτοκίων. Η κεντρική τράπεζα της Σουηδίας διατήρησε το βασικό επιτόκιο αμετάβλητο στο 1,75%, όπως αναμενόταν, παρά το γεγονός ότι ο κίνδυνος ανόδου του πληθωρισμού έχει αυξηθεί λόγω του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Η Riksbank βρίσκεται σε στάση αναμονής από τότε που μείωσε τα επιτόκια κατά 25 μ.β. τον Σεπτέμβριο του περασμένου έτους. Ωστόσο, το οικονομικό πλαίσιο έχει αλλάξει. Ο υποκείμενος πληθωρισμός υποχώρησε τον Απρίλιο στο 0% και σε χαμηλό 30 ετών, εν μέρει λόγω της προσωρινής μείωσης του ΦΠΑ στα τρόφιμα, ενώ συνέβαλαν επίσης η ισχυρότερη κορώνα και οι συγκρατημένες μισθολογικές συμφωνίες.

Ο χαμηλός πληθωρισμός καθιστά τη Σουηδία εξαίρεση της Ευρώπης. Η οικονομική ανάπτυξη της Σουηδίας το πρώτο τρίμηνο ήταν επίσης αδύναμη και η Riksbank δήλωσε ότι οι τρέχουσες ευνοϊκές συνθήκες σημαίνουν ότι δεν χρειάζεται να βιαστεί να προχωρήσει σε αυξήσεις επιτοκίων, παρά τις ανησυχίες ότι η Μέση Ανατολή θα ωθήσει τις τιμές προς τα πάνω στο μέλλον.