Τουλάχιστον 130 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους μετά τον ισχυρό σεισμό που έπληξε τη Δευτέρα (10/08) τη δυτική Κολομβία, προκαλώντας καταρρεύσεις κτιρίων σε αρκετές πόλεις και εγκλωβίζοντας ανθρώπους κάτω από τα ερείπια.

Ο σεισμός σημειώθηκε μόλις λίγες ημέρες μετά την ορκωμοσία του δεξιού δικηγόρου Αμπελάρδο Ντε Λα Εσπριέγια στην προεδρία της χώρας και ακολουθεί τους δύο καταστροφικούς σεισμούς που έπληξαν τη γειτονική Βενεζουέλα τον Ιούνιο, στοιχίζοντας τη ζωή σε περισσότερους από 6.000 ανθρώπους.

Η Λατινική Αμερική βρίσκεται πάνω σε ένα σύνθετο δίκτυο γεωλογικών ρηγμάτων και έχει βιώσει ορισμένους από τους πλέον καταστροφικούς σεισμούς στην παγκόσμια ιστορία.

Ακολουθούν δέκα από τους πιο φονικούς σεισμούς που έχουν καταγραφεί στην περιοχή:

1. Ο σεισμός της Αϊτής το 2010

Μέγεθος: 7,0
Νεκροί: 316.000

Παρότι το μέγεθός του ήταν μικρότερο από εκείνο άλλων σεισμών της λίστας, ο σεισμός της Αϊτής το 2010 υπήρξε ο δεύτερος φονικότερος στην ιστορία, μετά τον σεισμό του 1556 στην επαρχία Σαανσί της Κίνας, όπου εκτιμάται ότι έχασαν τη ζωή τους περίπου 830.000 άνθρωποι.

Ο σεισμός ήταν ιδιαίτερα καταστροφικός επειδή έπληξε την πυκνοκατοικημένη πρωτεύουσα Πορτ-ο-Πρενς, όπου οι υποδομές ήταν ανεπαρκείς και πολλά κτίρια δεν είχαν σχεδιαστεί ώστε να αντέχουν σε ισχυρές σεισμικές δονήσεις.

Οι κακές κατασκευαστικές πρακτικές, η ευρεία χρήση κτιρίων από σκυρόδεμα και η έλλειψη επαρκών μηχανισμών αντιμετώπισης καταστροφών συνέβαλαν στον τεράστιο αριθμό θυμάτων.

Οι οικονομικές απώλειες εκτιμήθηκαν σε περίπου 8 δισεκατομμύρια δολάρια, ποσό που αντιστοιχούσε σχεδόν στο 120% του ΑΕΠ της χώρας για το 2009.

2. Οι σεισμοί του 1868 σε Ισημερινό και Κολομβία

Μέγεθος: 7,7
Νεκροί: 70.000

Η σεισμική ακολουθία ξεκίνησε με έναν μικρότερης έντασης σεισμό τα ξημερώματα της 15ης Αυγούστου και κορυφώθηκε το επόμενο πρωί με δόνηση μεγέθους 7,7 βαθμών.

Οι σεισμοί κατέστρεψαν αρκετές πόλεις και προκάλεσαν τον θάνατο περίπου 40.000 ανθρώπων στον Ισημερινό και άλλων 30.000 στην Κολομβία.

Σε βιβλίο που εκδόθηκε την ίδια χρονιά και κατέγραφε την καταστροφή, κυβερνητική επιτροπή ανέφερε ότι η πόλη Ιμπάρα κοιμόταν όταν ο σεισμός χτύπησε στη 1:15 τα ξημερώματα.

«Μέσα σε λιγότερο από τρία δευτερόλεπτα, η Ιμπάρα μετατράπηκε σε έναν μεγάλο και θλιβερό τόπο ταφής. Σχεδόν ολόκληρος ο πληθυσμός της θάφτηκε κάτω από τα ερείπια των ίδιων του των υπνοδωματίων», αναφερόταν στο βιβλίο.

3. Ο σεισμός του Περού το 1970

Μέγεθος: 7,9
Νεκροί: 66.794

Ο υποθαλάσσιος σεισμός προκάλεσε τη φονικότερη κατολίσθηση που έχει καταγραφεί ποτέ, καθώς αποσταθεροποίησε τη βόρεια πλαγιά του ψηλότερου βουνού του Περού.

Μια τεράστια μάζα παγετωνικού πάγου και βράχων επιτάχυνε καθώς κατευθυνόταν προς τις πόλεις Γιουνγκάι και Ρανραΐρκα, παρασύροντας επιπλέον συντρίμμια και φτάνοντας ταχύτητες έως και 335 χιλιομέτρων την ώρα.

Η κατολίσθηση έφτασε στις δύο πόλεις μεταφέροντας σχεδόν 80 εκατομμύρια κυβικά μέτρα πάγου και βράχων, θάβοντάς τες κάτω από στρώμα λάσπης πάχους έως και τεσσάρων μέτρων.

Στη Γιουνγκάι εκτιμάται ότι σκοτώθηκαν περίπου 19.000 άνθρωποι, ενώ μόλις 2.500 επέζησαν. Σε άλλες πόλεις, όπως η Τσιμπότε και η Ουαράς, καταστράφηκε έως και το 70% των κτιρίων. Σχεδόν ένα εκατομμύριο άνθρωποι έμειναν άστεγοι.

4. Ο σεισμός του Ισημερινού το 1797

Μέγεθος: 8,3
Νεκροί: 40.000

Πρόκειται για τον πιο ισχυρό γνωστό σεισμό που έχει πλήξει τον Ισημερινό.

Η δόνηση έφτασε στη δεύτερη υψηλότερη βαθμίδα της τροποποιημένης κλίμακας έντασης Mercalli, η οποία καταγράφει τις επιπτώσεις ενός σεισμού στους ανθρώπους, τα κτίρια και το περιβάλλον.

Ο σεισμός προκάλεσε κατολισθήσεις και εκτεταμένες καταστροφές σε ολόκληρη τη χώρα, μεταξύ άλλων στο Κίτο, τη Ριομπάμπα, τη Λατακούνγκα και το Αμπάτο.

Ιστορικές πηγές και μαρτυρίες περιγράφουν βίαιες δονήσεις που ισοπέδωσαν κτίρια μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα.

5. Ο σεισμός της Χιλής το 1939

Μέγεθος: 8,3
Νεκροί: 30.000

Η Χιλή είναι γνωστή για τον ισχυρότερο σεισμό που έχει καταγραφεί ποτέ, μεγέθους 9,5 βαθμών το 1960. Ωστόσο, ο σεισμός του 1939 στη νότια πόλη Τσιγιάν ήταν εκείνος που προκάλεσε τους περισσότερους θανάτους στην ιστορία της χώρας.

Σε βιβλίο για τους σεισμούς της Χιλής, ο σεισμολόγος Τσίνα Λόμνιτς ανέφερε ότι η χρήση αδύναμων οικοδομικών υλικών, όπως οι πλίνθοι, καθώς και η «σχεδόν πλήρης απουσία μηχανικού σχεδιασμού ή προβλέψεων για την αντιμετώπιση πλευρικών δυνάμεων» συνέβαλαν στον μεγάλο αριθμό θυμάτων.

Ο σεισμός κατέστρεψε τις πόλεις Τσιγιάν και Κονσεπσιόν και οδήγησε στην υιοθέτηση του πρώτου αντισεισμικού οικοδομικού κανονισμού στη Χιλή.

6. Ο σεισμός της Βενεζουέλας το 1812

Μέγεθος: 7,7
Νεκροί: 26.000

Ανάλυση που δημοσιεύθηκε το 1962 υποστηρίζει ότι στην πραγματικότητα επρόκειτο για τρεις διαδοχικούς σεισμούς, οι οποίοι σημειώθηκαν σε κοντινές περιοχές και πιθανότατα πυροδότησαν ο ένας τον άλλον.

Η καταστροφή ισοπέδωσε περίπου το 90% του Καράκας και προκάλεσε χιλιάδες θανάτους στις πόλεις Μπαρκισιμέτο, Μέριδα, Λα Γκουάιρα και Σαν Φελίπε.

Η τραγωδία συνέβη στη διάρκεια του επαναστατικού πολέμου της Βενεζουέλας εναντίον της Ισπανίας, με τις ισπανικές αρχές να τη χαρακτηρίζουν «θεία τιμωρία» εις βάρος των επαναστατών.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες έστειλαν τρόφιμα και χρήματα στη Βενεζουέλα, σε ένα από τα πρώιμα παραδείγματα παροχής διεθνούς ανθρωπιστικής βοήθειας.

7. Ο σεισμός της Αρίκα το 1868

Μέγεθος: 8,5
Νεκροί: 25.000

Ο σεισμός έπληξε την πόλη Αρίκα, η οποία τότε ανήκε στο Περού και σήμερα βρίσκεται στη Χιλή, καταστρέφοντας επίσης τις πόλεις Αρεκίπα, Μοκέγουα, Μογένδο και Ιλο.

Η ισχυρή δόνηση προκάλεσε επίσης τσουνάμι, το οποίο ισοπέδωσε περουβιανές πόλεις-λιμάνια και δημιούργησε καταστροφικά κύματα που έφτασαν μέχρι τη Χαβάη και τη Νέα Ζηλανδία.

8. Ο σεισμός της Γουατεμάλας το 1976

Μέγεθος: 7,5
Νεκροί: 23.000

Ο σεισμός σημειώθηκε στις 3 τα ξημερώματα και έπληξε μια ιδιαίτερα πυκνοκατοικημένη περιοχή, στην οποία περιλαμβανόταν και η πρωτεύουσα Γουατεμάλα Σίτι.

Οι ζημιές εκτείνονταν σε περιοχή τουλάχιστον 100.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων.

Κατοικίες από πλίνθους καταστράφηκαν ολοσχερώς, ενώ ισχυροί μετασεισμοί προκάλεσαν επιπλέον θανάτους.

Σχεδόν 1,2 εκατομμύρια άνθρωποι έμειναν άστεγοι και περίπου τα δύο πέμπτα των νοσοκομείων της χώρας καταστράφηκαν.

9. Ο σεισμός της Βενεζουέλας το 1797

Μέγεθος: Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία
Νεκροί: 16.000

Ο Γερμανός γεωγράφος και φυσιοδίφης βαρόνος Αλεξάντερ φον Χούμπολτ κατέγραψε τον σεισμό που κατέστρεψε την πόλη Κουμανά και τη γύρω περιοχή.

Μάρτυρες ανέφεραν ότι πριν από τον σεισμό ακούστηκαν δυνατοί υπόγειοι θόρυβοι και έγινε αισθητή μυρωδιά θείου.

Σε κατάλογο παλαιότερων σεισμών που εκδόθηκε το 1855 αναφέρεται ότι κοντά στον κόλπο του Καριάκο «φλόγες αναδύθηκαν από τη γη, ακολούθησε ένας υπόγειος θόρυβος σαν κοχλασμός και στη συνέχεια οι σεισμικές δονήσεις».

10. Ο σεισμός της Αργεντινής το 1861

Μέγεθος: Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία στη βάση
Νεκροί: 14.000

Ο σεισμός σημειώθηκε λίγο πριν από τα μεσάνυχτα και κατέστρεψε τα περισσότερα κτίρια στην πόλη Μεντόσα, μεταξύ αυτών και τη Βασιλική του Σαν Φρανσίσκο.

Οι λάμπες φωταερίου, που χρησιμοποιούνταν ευρέως εκείνη την εποχή, συνέβαλαν στην εκδήλωση πυρκαγιών, οι οποίες εξαπλώθηκαν στα ερείπια και μαίνονταν επί ημέρες.

Μετά την καταστροφή καταγράφηκαν επίσης εκτεταμένες λεηλασίες και πλιάτσικο.

Η βάση δεδομένων Significant Earthquake Database δεν αναφέρει το μέγεθος της συγκεκριμένης δόνησης, ωστόσο άλλες καταγραφές εκτιμούν ότι έφτασε τους 7,2 βαθμούς.

Ολα τα στοιχεία έχουν συγκεντρωθεί από τα National Centers for Environmental Information και τη βάση Significant Earthquake Database του World Data Service for Geophysics.