Αντιμέτωπος με τη μεγαλύτερη πρόκληση στη μέχρι τώρα θητεία του φέρεται να βρίσκεται ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, ο οποίος ετοιμάζεται να αναλάβει τον συντονισμό των αμερικανικών προσπαθειών για τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν, για την έναρξη του οποίου είχε εξαρχής εκφράσει ανησυχίες.

Ο Βανς, που έχει ήδη πραγματοποιήσει πολλαπλές τηλεφωνικές επικοινωνίες με τον πρωθυπουργό του Ισραήλ, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, έχει συναντηθεί με συμμάχους στον Κόλπο για τον πόλεμο και έχει εμπλακεί σε έμμεσες επικοινωνίες με το Ιράν, αναμένεται να αποτελέσει τον κορυφαίο Αμερικανό διαπραγματευτή σε ενδεχόμενες ειρηνευτικές συνομιλίες.

Οπως αναφέρει δημοσίευμα του Axios, ο Βανς εμφανιζόταν ιδιαίτερα επιφυλακτικός απέναντι στις αισιόδοξες εκτιμήσεις του Ισραήλ για την εξέλιξη της σύγκρουσης και, σύμφωνα με αμερικανικές και ισραηλινές πηγές που επικαλείται ο ιστότοπος, εκτιμά σήμερα ότι ο πόλεμος πρόκειται να συνεχιστεί για μερικές ακόμη εβδομάδες.

Σύμβουλοι του Βανς θεωρούν ότι ορισμένοι εντός του Ισραήλ επιχειρούν να τον υπονομεύσουν, ενδεχομένως επειδή τον δεν τον θεωρούν αρκετά «σκληροπυρηνικό», μία θέση που διαψεύδεται από Ισραηλινούς αξιωματούχους.

Ο πρόεδρος Τραμπ κατέστησε επίσημο τον ρόλο του Βανς σε συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου χθες, Πέμπτη, ζητώντας του να ενημερώσει για το Ιράν και επισημαίνοντας ότι συνεργάζεται με τους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ στις διαπραγματεύσεις.

«Ελκυστικός συνομιλητής»

Η θέση του Βανς στην κυβέρνηση και η δεδηλωμένη αντίθεσή του σε ανοιχτής διάρκειας στρατιωτικές εμπλοκές στο εξωτερικό τον καθιστούν, σύμφωνα με αξιωματούχους του Λευκού Οίκου, πιο ελκυστικό συνομιλητή για την Τεχεράνη σε σύγκριση με τους Γουίτκοφ και Κούσνερ, οι οποίοι είχαν αναλάβει τους δύο προηγούμενους γύρους αποτυχημένων συνομιλιών.

Εν μέρει για αυτούς τους λόγους, ο Γουίτκοφ εισηγήθηκε τον Βανς ως επικεφαλής διαπραγματευτή.

«Αν οι Ιρανοί δεν μπορούν να καταλήξουν σε συμφωνία με τον Βανς, τότε δεν θα υπάρξει συμφωνία. Είναι η καλύτερη επιλογή που θα έχουν», δήλωσε στο Axios ανώτερος αξιωματούχος της κυβέρνησης.

Στέλεχος του Λευκού Οίκου ανέφερε από την πλευρά του πως ο Βανς είναι έτοιμος να «αναλάβει ρόλο στο προσκήνιο», μόνο εφόσον ξεκινήσουν άμεσες διαπραγματεύσεις.

Εχθές, Πέμπτη, ο Τραμπ παρέτεινε την προθεσμία για διαπραγματεύσεις με το Ιράν, ενώ μεσολαβητές από το Πακιστάν, την Αίγυπτο και την Τουρκία συνεχίζουν τις προσπάθειες οργάνωσης διά ζώσης συνομιλιών.

Ιρανοί αξιωματούχοι δήλωσαν στους μεσολαβητές ότι αναμένουν ακόμη το «πράσινο φως» από την ανώτατη ηγεσία. Αν πραγματοποιηθεί μια τέτοια σύνοδος, ο Βανς ενδέχεται να καθίσει στο τραπέζι απέναντι από τον πρόεδρο της ιρανικής Βουλής, Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ.

«Ισραηλινή επιχείρηση κατά του Βανς»

Αξιωματούχοι της κυβέρνησης υποψιάζονται ότι ξένοι παράγοντες διαδίδουν πως το Ιράν επιθυμεί να διαπραγματευτεί με τον Βανς.

Ο σύμβουλος του Βανς, Αντριου Σουραμπιάν, ανέφερε στην πλατφόρμα Χ ότι σχετικό ρεπορτάζ του CNN αποτελεί ένδειξη «συντονισμένης ξένης προπαγανδιστικής επιχείρησης». «Πρόκειται για ισραηλινή επιχείρηση κατά του Βανς», δήλωσε άλλος αξιωματούχος, αναφερόμενος στο αφήγημα ότι οι Ιρανοί βλέπουν τον Βανς ως πρόθυμο να επιτύχει συμφωνία και να αποχωρήσει.

Σύμφωνα με το Axios, δεν υπάρχουν αποδείξεις για τέτοια ισραηλινή επιχείρηση.

Οπως αναφέρεται, αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου άρχισαν να υποψιάζονται ότι ορισμένοι στην ισραηλινή κυβέρνηση επιχειρούν να δυσφημήσουν τον Βανς έπειτα από δύσκολη τηλεφωνική συνομιλία που είχε τη Δευτέρα με τον Μπέντζαμιν Νετανιάχου.

Στην επικοινωνία, ο Βανς φέρεται να επισήμανε ότι αρκετές από τις προβλέψεις του Νετανιάχου για τον πόλεμο αποδείχθηκαν υπερβολικά αισιόδοξες, ιδίως όσον αφορά την πιθανότητα λαϊκής εξέγερσης για την ανατροπή του καθεστώτος.

«Πριν από τον πόλεμο, ο Μπίμπι παρουσίασε στον πρόεδρο την κατάσταση ως εύκολη και την αλλαγή καθεστώτος ως πολύ πιθανότερη απ’ ό,τι τελικά αποδείχθηκε. Και ο αντιπρόεδρος είχε καθαρή εικόνα αυτών των ισχυρισμών», ανέφερε αμερικανική πηγή.

Η ισραηλινή πρεσβεία στην Ουάσιγκτον αρνήθηκε να σχολιάσει διπλωματικές συνομιλίες μεταξύ Νετανιάχου και Βανς.

Οι κινήσεις του Βανς

Ο Βανς συναντήθηκε την Τετάρτη με αντιπροσωπεία υψηλόβαθμων αξιωματούχων των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και την Πέμπτη με τον πρωθυπουργό του Κατάρ. Και οι δύο συναντήσεις επικεντρώθηκαν στον πόλεμο, στις συνομιλίες με το Ιράν και στη στρατιωτική συνδρομή προς τους δύο συμμάχους στον Κόλπο.

Σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο, ο Βανς έχει «εκτεταμένη εμπλοκή» στη διπλωματία με το Ιράν, τόσο πριν από τον πόλεμο όσο και τις τελευταίες ημέρες.

Το περασμένο Σαββατοκύριακο, κατά την έμμεση ανταλλαγή μηνυμάτων με την Τεχεράνη, ο Λευκός Οίκος έθεσε το ενδεχόμενο να ηγηθεί ο Βανς αμερικανικής αντιπροσωπείας σε συνομιλίες υψηλού επιπέδου.

Ο Λευκός Οίκος ζήτησε από τους μεσολαβητές να μεταφέρουν στους Ιρανούς ότι η πρόθεση ανάθεσης της ηγεσίας των συνομιλιών στον Βανς αποτελεί ένδειξη της σοβαρότητας με την οποία ο Τραμπ αντιμετωπίζει το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων.

Ο Βανς προήδρευσε επίσης σε αρκετές συνεδριάσεις του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας για τις στρατιωτικές επιλογές έναντι του Ιράν, μεταξύ των διαδηλώσεων του περασμένου Δεκεμβρίου και της έναρξης του πολέμου.

Κατά την περίοδο πριν από τον πόλεμο, ο Βανς συγκαταλεγόταν στις πιο επιφυλακτικές φωνές εντός της κυβέρνησης, θέτοντας ερωτήματα για τη διάρκεια, τον σκοπό και τον αντίκτυπο της σύγκρουσης στα αποθέματα πυρομαχικών των ΗΠΑ.

Ωστόσο, μετά την απόφαση του Τραμπ για στρατιωτική εμπλοκή, ο Βανς υποστήριξε τη χρήση συντριπτικής ισχύος με στόχο την ταχεία επίτευξη νίκης.

Σύμβουλοί του αναφέρουν ότι στηρίζει το Ισραήλ, αλλά ανησυχεί για πιθανές αποκλίσεις μεταξύ αμερικανικών και ισραηλινών στόχων όσο ο πόλεμος συνεχίζεται.

Βετεράνος του πολέμου στο Ιράκ, ο Βανς είχε δηλώσει στην Washington Post δύο ημέρες πριν από τον βομβαρδισμό της Τεχεράνης: «Πιστεύω ότι πρέπει να αποφύγουμε την επανάληψη των λαθών του παρελθόντος. Πιστεύω επίσης πως πρέπει να αποφύγουμε την υπερβολική εξαγωγή συμπερασμάτων από αυτά».

«Εχει τις δικές του απόψεις, αλλά θα ενεργήσει σύμφωνα με τις οδηγίες του Τραμπ και θα επιδιώξει ένα αποτέλεσμα που θα ικανοποιεί τον πρόεδρο», δήλωσε πηγή προσκείμενη στον Βανς.