Σε συνέντευξή του πριν από λίγες ημέρες, ο Δημήτρης Καιρίδης δήλωσε ότι διαφωνεί με τους «τραμπιστές εσωτερικού», οι οποίοι, όπως είπε, προωθούν «τη δική τους ατζέντα». Πρόσθεσε μάλιστα ότι ο αριθμός τους μειώνεται. Εχει δίκιο και στα δύο. Παραμερίζει όμως μια τρίτη παράμετρο: όχι τη δημοτικότητα του ίδιου του Τραμπ ή των εγχώριων υπερασπιστών του, αλλά την απήχηση των ιδεών του τραμπισμού. Από το πρώτο η Ελλάδα έχει ελάχιστα, από το δεύτερο λίγα, από το τρίτο αρκετά.

Ας αρχίσουμε από τα νούμερα. Στην τελευταία μέτρηση της YouGov, η αρνητική γνώμη για τον Τραμπ φτάνει στο 88% στη Γερμανία, το 87% στην Ιταλία, το 86% στην Ισπανία και στο 95% στη Δανία. Η Pew δίνει την ίδια εικόνα: στην Ελλάδα η εμπιστοσύνη στον Τραμπ έπεσε από 37% το 2025 στο 22% φέτος, η μεγαλύτερη πτώση στην Ευρώπη μαζί με την Ιταλία.

Η πτώση αποτυπώνεται πλέον και στην ίδια τη σχέση με τις ΗΠΑ. Στο ερώτημα εάν αποτελούν αξιόπιστο εταίρο, το ποσοστό στη Σουηδία πέφτει από 83% το 2022 σε 31% σήμερα, στην Ολλανδία από 88% σε 41%, στη Γερμανία από 83% σε 39%. Eνα πρόσωπο κατάφερε μέσα σε λίγα χρόνια να μετακινήσει αντιλήψεις για μια διακρατική σχέση που θεωρούσαμε εξαιρετικά ανθεκτική στην εναλλαγή κυβερνήσεων. Εδώ η Ελλάδα αποτελεί εξαίρεση. Για ιστορικούς λόγους, η ελληνική κοινή γνώμη δεν είχε επενδύσει στον ίδιο βαθμό στην εικόνα της Αμερικής ως ιστορικού συμμάχου. Ετσι η πτώση ήταν πολύ μικρότερη, από 52% σε 48%. Δεν πλησιάσαμε εμείς τους Ευρωπαίους εταίρους μας· εκείνοι ήρθαν σε εμάς.

Πάμε τώρα στην πολιτική οικογένεια που περισσότερο από κάθε άλλη στοιχίστηκε πίσω από τον Τραμπ: την άκρα Δεξιά. Ενα από τα παράδοξά της: είναι ταυτόχρονα εξαιρετικά εθνικιστική και εξαιρετικά διεθνοποιημένη. Ο Μόρτεν Μέσερσμιτ, αρχηγός του Δανικού Λαϊκού Κόμματος, είχε ταξιδέψει στο Mαρ-α-Λάγκο αναζητώντας πολιτική συγγένεια με το MAGA. Μετά τη σύγκρουση για τη Γροιλανδία βρέθηκε να διαβεβαιώνει ότι δεν υπηρετεί «σκοπό άλλον εκτός από τη Δανία». Ο διεθνισμός του εθνικισμού συναντά τα όριά του όταν ο ιδεολογικός σου σύμμαχος απειλεί το δικό σου έθνος.

Οι ιδέες, όμως, ταξιδεύουν ευκολότερα από τα πρόσωπα. Στην Ελλάδα μόλις 22% εμπιστεύεται τον Τραμπ, αλλά 33% εγκρίνει τη μεταναστευτική πολιτική του – το τρίτο υψηλότερο ποσοστό στην Ευρώπη, μετά την Ουγγαρία και την Πολωνία. Η υποστήριξη προς «έναν ισχυρό ηγέτη που δεν υπόκειται στον έλεγχο του Κοινοβουλίου ή των εκλογών» ανέρχεται στο 17,7%, αυξημένη κατά 8,7 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2017. Επίσης, το 30,9% των Ελλήνων δηλώνει ότι οι ψήφοι στις εκλογές σπάνια ή ποτέ δεν καταμετρούνται δίκαια – σχεδόν ένας στους τρεις πιστεύει ότι το ανακοινωθέν αποτέλεσμα μπορεί να διαφέρει από το πραγματικό. Οι Γάλλοι έχουν εδώ και δεκαετίες έναν όρο γι’ αυτό: lepénisation des esprits, η διάχυση των ιδεών πέρα από την αποδοχή του φορέα τους. Είναι εύκολο πλέον να χρησιμοποιείς το πρόσωπο του Τραμπ ως άλλοθι – να δηλώνεις αρνητικός απέναντί του, ως τρόπο υπεραναπλήρωσης για τη στοίχιση πίσω από απόψεις που ο ίδιος έκανε σημαία. Και τις απόψεις αυτές δεν τις ακούμε μόνο από τους αυτόκλητους εκπροσώπους του τραμπισμού στην Ελλάδα· τις ακούμε και από πρόσωπα που εκπροσωπούν την κυβέρνηση. Ακριβώς επειδή έχουν εισχωρήσει στο κυρίαρχο πολιτικό σύστημα, η αποδοχή τους έχει αποσυνδεθεί από τις προτιμήσεις για το πρόσωπό του.

Και ίσως εδώ βρίσκεται η δομική αδυναμία του ελληνικού τραμπισμού. Οπως έλεγε ο Ραλφ Ντάρεντορφ για τη σοσιαλδημοκρατία ότι υπήρξε θύμα της επιτυχίας της –έπαψε να έχει απήχηση επειδή είχε ήδη επιβάλει το στάτους κβο–, έτσι φαίνεται να υποφέρει και ο τραμπισμός εδώ: πολλά από όσα αλλού είναι ταμπού, εδώ απλώς δεν είναι. Περάσαμε σχεδόν από την pre-woke στην post-woke περίοδο χωρίς ποτέ να γνωρίσουμε πραγματική woke ηγεμονία. Χωρίς αντίπαλον δέος που να τραβάει το στάτους κβο προς την άλλη κατεύθυνση, η ισορροπία είναι ήδη εκεί όπου θα την πήγαινε ένας επιτυχημένος τραμπισμός. Δεν έχει μείνει αμφιταλαντευόμενος ψηφοφόρος να κερδηθεί.

Ο Καιρίδης, λοιπόν, έχει δίκιο: οι τραμπιστές λιγοστεύουν. Δεν λιγοστεύουν όμως επειδή ηττήθηκαν. Λιγοστεύουν επειδή μάλλον δεν τους χρειάζεται πια κανείς.

Ο κ. Ηλίας Ντίνας είναι καθηγητής Πολιτικής Επιστήμης και κάτοχος της ελβετικής έδρας στο Ευρωπαϊκό Πανεπιστημιακό Ινστιτούτο της Φλωρεντίας.